در آمدی بر تفکرات فلسفی - حسینی بیان،سید مهدی - الصفحة ٢٧٤ - ٢ طرِیق? اهل سلوک و تحصِیل حقِیقت از راه شهود
قوّ? نظرِیه، علم الِیقِین و تكمِیل عقل عملى كه جناح دِیگر سالک از براى پرواز به عالم ربوبى و الهى است، نصِیب سالک حصول حقّ الِیقِین و عِین الِیقِین مىگردد:
پَـرُّ و بـال مـا كـمند عــشق اوست
مو كشانش مىكشد تا كوى دوست[١]
خواج? كائنات و خاتم رسل صلِّی الله علِیه و آله جمِیع حقاِیق مربوط به مبدأ و معاد را در كتاب آسمانى و سنّت خوِیش بِیان فرموده است و كِیفِیت سلوک و نحو? نِیل به حقاِیق ملكوت را به وسِیل? باب مدِین? علم خود بهنحو اعلى و اتم مقرر داشته است؛ چه آنكه مقام نبوت آن حضرت بهحسب احاط? بر حقاِیق ملكوت، به اعتبار صرف ذات و تمامِیت وجود كه همان مقام باطن ولاِیت اوست تام و فوق التّمام است و چون حقِیقت صرف است و «صرف الشِی لا ِیتثنِی و لا ِیتکرر»؛[٢] ِیعنِی صرف الشىء قابل تعدد و تكثّر نِیست، هم? حقاِیق را در بر دارد و مقام باطن و جهت ولاِیت او كه اتمّ و اوسع دوائر ولاِیات و نبوات است، با مرتب? ولاِیت حضرت ولاِیتمدار علِی علِیه السلام متحد است و چون آن حضرت صاحب اسم اعظم و منشأ جمِیع ولاِیات و نبوات است، هِیچ صاحب شرِیعت و ولاِیتى از حِیط?
[١] مثنوِی معنوِی مولانا، دفتر اول، بخش١.
[٢] ر.ک: مرتضِی مطهرِی، مجموعه آثار، قم، انتشارات صدرا، بيتا، ج٦، ص١٠١٨ و١٠١٩.