مطلع انوار - حسینی طهرانی، سیّد محمّد حسین - الصفحة ٦٣ - رسال١٧٢٨ مختصری از مرحوم بیدآبادی در سیر و سلوک
یُهِمُّکَ! تا توانی همّت خود را عالی نما، لأنّ المَرءَ یَطیرُ بهِمّتِه کما أنّ الطَّیرَ [الطائر ـ ظ] یَطیرُ بجَناحَیه.[١]
|
غلام همّت آنم که زیر چرخ کبود |
ز هرچه رنگ تعلّق پذیرد آزاد است |
|
|
هرچه در این خانه نشانت دهند |
گر نستانی به از آنت دهند |
یعنی به تأمّلات صحیحه و کثرت ذکر موت، خانۀ دل را از غیر حقّ خالی گردان! یک دل داری، بس است یک دوست تو را! (أَلَيْسَ اللَّهُ بِكَافٍ عَبْدَهُ)؟![٢] و (مَا جَعَلَ اللَّهُ لِرَجُلٍ مِنْ قَلْبَيْنِ فِي جَوْفِهِ).[٣]
|
در دو عالم گر تو آگاهی از او |
از چه بد دیدی که در خواهی از او |
|
الهی زاهد از تو حور میخواهد قصورش بین |
||
|
به جنّت میگریزد از درت یا رب شعورش بین |
||
«ما عَبَدتُکَ خَوفًا مِن نارِکَ و لا طَمَعًا فی جَنَّتِکَ، بَل وَجَدتُکَ أهلاً للعِبادَةِ فعَبَدتُکَ!»[٤]
هر دو عالم را به یکبار از دل تنگ برون کردیم تا جای تو باشد. و تحصیل این کار به هوس نمیشود، بلکه تا نگذری از هوس، نمیشود.
«أبَی اللهُ أن یُجریَ الاُمورَ إلاّ بأسبابِها» و الأسبابُ لابُدَّ مِن اتِّصالِها بمُسبِّباتِها، و الاُمورُ العِظامُ لا یُنالُ إلاّ بالمشی، و لا تُدرَکُ بالهَوَی، و استَعینوا فی کُلِّ صَنعَةٍ بأبوابِها، (وَأْتُوا الْبُيُوتَ مِنْ أَبْوَابِهَا)،[٥] فإنّ المشیَ بِضاعَةُ الهَلکَی.
[١]ـ الذّریعة الی تصانیف الشیعة، ج ١٢، ص ٢٨٣، به نقل از رسالۀ سیر و سلوک مرحوم بیدآبادی.
[٢]ـ سوره الزّمر (٣٩) صدر آیه ٣٦.
[٣]ـ سوره الأحزاب (٣٣) صدر آیه ٤
[٤]ـ عوالی اللاّلی، ج ٢، ص ١١؛ بحارالأنوار، ج ٦٧، ص ١٨٦.
[٥]ـ سوره البقرة (٢) قسمتی از آیه ١٨٩.