شرح و تفسیر دعای افتتاح - ایزدی، عباس - الصفحة ٢١٣ - عصمت و عدالت

قرآن كريم در داستان حضرت ابراهيم عليه السّلام مى‌فرمايد: لا يَنالُ عَهْدِي اَلظّالِمِينَ‌،[١] (عهد و پيمان من به انسان ستمگر نمى‌رسد) ظالم يعنى كسى كه حق را از بين مى‌برد حق جامعه يا فرد و يا خودش را و اگر كسى قبل از پيامبرى ظلم كرده باشد به او ظالم مى‌گويند و قرآن از قول خداوند، مى‌فرمايد: عهد و پيمان الهى كه همان نبوت و رسالت و امامت است، به ظالم نخواهد رسيد.[٢]

عصمت و عدالت

منظور از عصمت و مصونيّت اين است كه در انسان نيروئى وجود داشته باشد كه او را از امورى كه شايسته نيست نگهدارى كند و فرد روحيه‌اى داشته باشد كه با آن سراغ معصيت خداوند نرود.

عصمت مرحله‌اى بالاتر از عدالت است و نيروى معنوى در شخص معصوم به قدرى قوى است كه حتى در شرائط سخت و غيرطبيعى معصيت نمى‌كند و ممكن نيست گاهى اوقات قوه غضب يا شهوت در او طغيان كند و به گناه كشيده شود زيرا از پيروى هواى نفس و ميل به طرف باطل ايمن است.

امّا عادل كسى است كه روحش مستقيم و معتدل است و استقامت در فعل و قول و عقيده و اخلاق دارد و بدنبال كمال و حق

[١]- بقره، ١٢٤.

[٢]- براى توضيح بيشتر در باب عصمت مراجعه كنيد به تنزيه الانبياء از سيد مرتضى و كشف المراد از علامه حلّى ص ٣٤٩ به بعد، قم چاپ مصطفوى.