آسمان و جهان (ترجمه کتاب السماء و العالم بحار الأنوارجلد 14) - علامه مجلسی - الصفحة ٢٨٩ - اخبار باب

٤- در عيون (٢ ر ٣٨) بسندش تا على بن ابى طالب ٧ در تفسير قول خدا عزّ و جلّ «وانگه پرسش شويد البته در آن روز از نعيم» فرمود: خرماى تازه و آب خنك، فرمود: چون پيغمبر ٦ خرما ميخورد هسته‌اش را پشت دستش ميافكند و آن را پرت ميكرد، فرمود: جبرئيل نزد پيغمبر ٦ آمد و گفت: برنى را باشيد كه بهتر خرماى شما است بخدا عزّ و جلّ نزديك سازد و از آتش دور كند، فرمود:

براى پيغمبر ٦ خربزه و خرماى تازه آوردند از هر دو خورد و فرمود: اينان دو پاكيزه‌ترند، و پيغمبر ٦ فرمود: خرما را ناشتا بخوريد كه البته كرمها را بكشد در شكم.

در صحيفه رضا ٧ از پدرانش مانند حديث دوم و آخرى آمده و صدوق- ره- گفته مقصود از آخرى همه خرماها است جز برنى كه خوردنش در ناشتا باعث فلج شود- ١٠-.

٥- در عيون (٢/ ٧٢) بسندى تا اينكه پيغمبر ٦ طلع و جمّار را با خرما ميخورد و ميفرمود خشم ابليس سخت شود و ميگويد آدميزاده ماند تا كهنه را با نو خورد.

بيان: در قاموس است كه طلع نخل خرما چيزيست كه مانند دو نعل روى هم از آن برآيد و بن خوشه خرما ميان آن درآيد و نوكش تيز است و آنچه كه ميوه نورس آن پديد شود و پيوسته‌اش را كفرّى گويند و درونش را اغريض چون سفيد است، و جمّار چون رمان پيه نخل خرما است كه گفتند سرد و خشك است در درجه يكم طبع را بندد و بكندى از معده فرود آيد، در نهايه است كه جمّاره دل و پيه نخله است، در مصباح گفته: طلع بفتح گل نخله است كه اگر ماده باشد خرما شود و اگر نر باشد خرما نشود و خودش را بخورند و چند روز بر نخله‌اش وانهند تا گرد سفيدى چون آرد در آن پديد گردد و بوى خوبى دارد و آن گرد را بگل درخت خرماى ماده ريزند تا تلقيح شود، گفته: جمّار نخله دل او است و خرما و سعف از آن برآيند و اگرش ببرند نخله بميرد.