آسمان و جهان (ترجمه کتاب السماء و العالم بحار الأنوارجلد 14) - علامه مجلسی - الصفحة ٢١١ - اخبار باب

است ميان مردم، و مقصود اينست كه من از علماء جيره خوار مردم نيستم تا بدلخواه آنها فتوى بدهم.

٥- لا يردّ با ياء دو نقطه و تشديد دال باشد چنانچه محدّث استرآبادى نسخه (عن) را بدان خوانده و گفته: گويا مقصود اينست كه من گفته مخور را براى شما از دوش خود برندارم و بى‌ضرورت تقيه خلاف حق نگويم، و مى‌شود توجيه‌هاى ديگر نمود كه دور باورترند از آنچه گفته شد و بيان آنها فائده‌اى ندارد و خدا مراد آنها را داند.

اخبار باب‌

١- در طرابلسياتست كه ابو بصير و زراره روايت كردند كه پرسش شد امام ششم ٧ از ذبيحه اهل كتاب و آنها را آزاد دانست.

٢- در هدايه: ذبيحه يهودى و نصرانى خورده نشود جز شنوند كه نام خدا بر آن برند (٧٩).

بيانيست: شيخ در تهذيب (ج ٩/ ٧٠- ٧١) پس از ذكر برخى اخبار كه دلالت بر حلالى ذبايح اهل كتاب دارند گفته: نخست اعتراض باين اخبار اينست كه برابر آن همه اخبار حرمت نيستند چون آنها بيشند و بايد براى بيش دست از كم كشيد چنانچه در جاى خودش بيان شد.

٢- هر كس اين اخبار را آورده اخبار حرمت را هم آورده كه پيش گفتيم.

٣- اگر همه آنها را بپذيريم دو توجيه دارند اول اينكه مقصود از آنها حال ضرورت است نه اختيار و در حال ضرورت مردار هم حلال است تا چه رسد به ذبيحه نامسلمان.

و دليلش روايت مسند از زكريا بن آدم است كه از امام رضا ٧ كه فرمودش:

منت نهى كنم از خوردن ذبيحه هر كه بر خلاف آنست كه تو و يارانت عقيده داريد مگر بهنگام ضرورت بدان .. دوم: اينكه اين اخبار از راه تقيه باشند چون موافق عقيده مخالفان است كه ذبيحه را حلال دانند و دليلش روايت مسند از ابن ابى غيلان‌