آسمان و جهان (ترجمه کتاب السماء و العالم بحار الأنوارجلد 14) - علامه مجلسی - الصفحة ١٤ - آيات قرآن مجيد
«فَلا إِثْمَ عَلَيْهِ» طبرسى- ره- در (١: ٢٥٧ مجمع) گفته: يعنى باكى بر او نيست و اين واژه را آورده براى بيان اينكه در اصل مباح نيست و براى رفع حرج مباح شده «إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَحِيمٌ» آمرزش را آورده براى دو چيز يا براى بيان اينكه چون خدا گناه را آمرزد در مورد رخصت خود مؤاخذه نكند و يا براى نويد به آمرزش نسبت به آنچه در گذشته مرتكب آنچه خدا حرام كرده شدند از سائبه و مانندش- پايان- گويم: گرچه ظاهر برخى اخبار اختصاص حكم بضرورت گرسنگى و قحطى است ولى لفظ آيه شامل هر ضرورتيست از گرسنگى باشد يا ترس كشتن يا زيان بزرگ و تحمل ناپذير بحسب عادت.
«كُلُّ الطَّعامِ» در مجمع گفته: يعنى همه خوردنيها حلال بودند براى زادههاى اسرائيل كه يعقوب ٧ است جز آنچه بخود حرام كرد و در باره آن اختلاف است بچند قول:
١- يعقوب گرفتار بيمارى عرق النساء شد و نذر كرد كه اگر خدايش شفا دهد عروق و گوشت شتر را كه از همه خوردنىها دوستتر داشت بر خود حرام كند، از ابن عباس و جز او.
٢- بر خود گوشت شتر را حرام كرده براى عبادت و از خدا خواست كه آن را اجازه كند و خدا آن را بر اولاد او حرام كرد، از حسن.
٣- كبد و قلوه و پيه را بر خود حرام كرد جز پيه پشت ذبيحه را از عكرمه است.
و اختلاف است كه چگونه آن را بر خود حرام كرده؟
قولى است كه باجتهاد خود و قولى است كه بنذر و قولى است كه نصّى باو رسيد و قولى است مانند زاهدان و آن را براى ترك لذت بر خود غدقن كرد «بيش از نزول تورات» يعنى هر خوراكى براى بنى اسرائيل حلال بود پيش از نزول تورات بر موسى كه آنچه بر آنها حرام شد در آن بيان گرديد، و در باره آنچه پس از نزول تورات بر آنها حرام شده اختلاف است.