یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٦٨ - خلاصه

یادداشتهای استاد مطهری، ج ١، ص: ٦٨

که از ناحیه افراد دیگر به وجود میآید. در ورقههای «آزادی معنوی» شواهدی آوردیم درباره عنایت اسلام به آزادی اجتماعی.

عوامل اسارت اجتماعی:

عوامل این اسارت بعضی مربوط است به سلب کنندگان حقوق، و بعضی مربوط است به مسلوب الحقوقها، و بعضی به سازمان اجتماعی. آنچه مربوط است به سلب کنندگان، حس سودجویی است که چارهاش نوعی تربیت است که مشتمل بر تهذیب نفس باشد و البته ما معتقدیم این گونه تربیت منحصراً دراختیار ادیان است [١] و اما آنچه مربوط است به مسلوب الحقوقها عبارت است از بیتفاوتی، رخوت و سستی، ضعف و زبونی، دیگر بیخبری و ناآگاهی و بیاندیشگی.

و آنچه مربوط است به اجتماع عبارت است از تمرکز قدرت و ثروت در یک یا چند نقطه، قوانین مبتنی بر تبعیض، یا تبعیض عملی که از تمرکز قدرت گروهی و رخوت و سستی گروهی دیگر پیدا میشود.

ارزش آزادی:

٥. ارزش آزادی. ارزش واقعی آزادی به معنی سهمی که این عامل در سعادت انسان دارد به اندازه عوامل رشد و فرهنگ و امنیت نیست، ولی ارزش این عامل از نظر کمیاب بودنش خیلی زیاد است. این موهبت را بشر همیشه از هر موهبت دیگر کمتر داشته است. در عصر ما شعار و حماسه و سخن آزادی هست ولی همه گندم نمایی و جوفروشی است.

بالاتر از آزادی:

٦. آنچه بالاتر از آزادی اجتماعی یعنی عدم تمانع افراد نسبت به یکدیگر است، وحدت و صمیمیت و برادری وعواطف انسانی است.

اولین دعوت اسلامی:

٧. اولین دعوت اسلام، نفخه آزادی بود: قولوا لا اله الّااللَّه تفلحوا..

مبارزه اسلام با عوامل:

٨. مبارزه دین با عوامل سلب آزادی معنوی از راه مبارزه با (با عوامل)