یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٤٨٤ - ماهیت و ارزش ایمان و عقیده مذهبی

یادداشتهای استاد مطهری، ج ١، ص: ٤٨٤

ایمان مذهبی خالی باشد. سخن در داشتن و نداشتن ایمان نیست، سخن در این است که چگونه ایمانی داشته باشیم

ماهیت و ارزش ایمان و عقیده مذهبی

در تفسیر (فی ظلال القرآن) (سوره والعصر) تحت عنوان «فما الایمان؟» میگوید:

الایمان اتصالٌ:

ایمان برقراری اتصال وارتباط با همه هستی است:

«نحن لانعرّف الایمان تعریفه الفقهی و لکننا نتحدث عن طبیعته و قیمته فی الحیاة، انه اتصال هذا الکائن الانسانی الفانی الصغیر المحدود بالاصل المطلق الازلی الباقی الذی صدر عنه الوجود، و من ثم اتصاله بالکون الصادر عن ذات (ذلک ظ) المصدر، و بالنوامیس التی تحکم هذا الکون و بالقوی والطاقات المذخورة فیه.

الایمان انطلاقٌ:

ایمان رهایی از حدود فردیت است:

والانطلاق حینئذ من حدود ذاته الصغیرة الی رحابة الکون الکبیر و من حدود قوته الهزیلة الی عظمة الطاقات الکونیة المجهولة و من حدود عمره القصیر الی امتداد الآباد التی لایعلمها الّااللَّه.».

البته انسان به حسب واقع متصل هست به مبدأ کاینات و کاینات.

ایمان، شعور به این اتصال [١] و به تعبیر دیگر انعکاس این اتصال و ارتباط در شعور بشر است. نفس این انعکاس آثار حیاتی عمیقی دارد.

ایمان شعور به اتصال است، اتصال حقیر به عظیم، محدود به نامحدود، قطره به دریا، حادث به ازلی، فانی به باقی ابدی است.

ایمان، اتصال بنده به خداست پس از شعور به اتصال خدا به انسان:

از نظر دیگر میتوان گفت که ایمان نوعی دیگر از اتصال است غیر از اتصال تکوینی، یعنی ایمان صرف شعور و علم به اتصال نیست؛ علم به اتصال با جحود سازگار است (وَ جَحَدوا بِها وَ اسْتَیقَنَتْها أنْفُسُهُمْ ظُلْماً وَ عُلُوّاً)، بلکه ایمان اتکا و التجا و استمداد از مبدأ کاینات است. به عبارت