ادوار اجتهاد از ديدگاه مذاهب اسلامي - جناتی، محمدابراهیم - الصفحة ٤١٩ - بررسى مكتب اجتهادى امام و شيوه هاى اجتهادى ياد شده از نظر فائده

با آن هيچگاه نتوان فقه را با رويدادهاى جامعه و مسائل حكومتى همگام نمود , زيرا فقه با اين شيوه , ركود رخوت و ايستائى را در برابر رويدادهاى جامعه و پديده هاى حكومتى در پى خواهد داشت و از اين رهگذر بايد خسارتهاى مهمى را براى فقه پذيرا شد كه از آن جمله خارج شدن آن از صحنه هاى زندگى نوين و متطور و مسائل حكومتى است , زيرا با اين سبك و شيوه فقهى در عصر كنونى كه نظام اسلامى برپاست نمى توان در برابر رويدادها خانه اى را اداره كرد تا چه رسد به رويدادهاى قريه , شهر , كشور و جهان .

سبب پيدايش شيوه ياد شده و پيامدهاى آن

در اينجا مناسب است سبب پيدايش اين شيوه و پيامدهاى آن را اجمالا بيان كنم . آنها عبارتند از :

١ ـ عدم درك جهانى بودن فقه و شريعت

٢ ـ عدم شناخت عميق اصول و مبانى شريعت

٣ ـ عدم درك روح شريعت كه مبتنى بر آسان گيرى و گذشت است

٤ ـ عدم شناخت موضوعات و عناوينى كلى

٥ ـ عدم توانايى بر تحليل قضايا و ابعاد آنها

٦ ـ عدم درك نياز جامعه و جوامع

٧ ـ عدم درك عناوينى كه واقعا در نصوص موضوعات احكام مى باشند

٨ ـ عدم ديد وسيع و آينده نگرى

٩ ـ عدم جامعيت از نظر علمى

١٠ ـ پيش داوريهاى ذهنى و خودباختگى در برابر آراء و نظرات عالمان پيشين

١١ ـ آسيب پذيرى از منابع غير معتبر شرعى و در برابر اعتراضهاى افراد ناآگاه به موازين فقه اجتهادى و سنتهاى غلط محيطى و اجتماعى و پيدايش جهت براى ديد او از راه آنها

١٢ ـ تأثير از و جمود و تحجر و عوام زدگى

١٣ ـ عدم درك شرايط زمان و مكان كه در تنقيح موضوعات و ملاكات احكام داراى نقش مؤثرى مى باشند .

١٤ ـ عدم اعتبار عقل در مرحله استنباط در بدست آوردن ملاكات احكام و مسائل