ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ٧٨ - تفسير

اعراب:

جمله يعلمه: در موضع نصب و عطف به «وجيهاً» است و ممكن است موضعى از اعراب نداشته باشد چون عطف بر جمله ايست كه وضعى از اعراب ندارد «جمله كذلك اللَّه ...» و رسولا منصوب است به «نجعله» مقدر. زجاج گويد معنى چنين است «يكلمهم رسولا بانى قد جئتكم- در حالى كه پيامبر است با آنها سخن ميگويد كه من پيامبر آمده‌ام شما را» و تفصيل بيشتر آن را در ضمن تفسير گفته‌ام «مترجم» بما تأكلون ممكن است موصول باشد يعنى آنچه را ميخوريد خبر ميدهم و ممكن است مصدرى باشد يعنى از خوردن و ذخيره كردنتان خبر ميدهم و معنى اول بهتر است.

تفسير:

(وَ يُعَلِّمُهُ الْكِتابَ‌): مراد از كتاب كتابت و نوشتن است- از ابن جريح. وى گويد كه خداوند ٩ جزء خط نويسى را به عيسى داد و بديگر مردم يك جزء داده و گفته شده مراد بعضى از كتبى است كه خداوند بر انبياء فرستاده «غير از تورات و انجيل» مثل زبور- (از ابى على جبائى) و اين معنى بظاهر كلام شايسته‌تر است.

(وَ الْحِكْمَةَ): (و حكمت) يعنى فقه و علم حلال و حرام (از ابن عباس) چنان كه از نبى اكرم «٦» روايت شده كه بمن قرآن داده شد و دو مثل قرآن. و گفته شده كه مراد بآن سنن و احكام است و گفته‌اند مراد جميع چيزهايى است كه خداوند بوى آموخته از اصول دين.

(وَ التَّوْراةَ وَ الْإِنْجِيلَ‌): (و تورات و انجيل) علت ذكر جداگانه از ايندو با اينكه در كلمه حكمت هر دو داخلند براى توجه دادن بجلالت آن دو است مثل آيه‌(وَ مَلائِكَتِهِ وَ رُسُلِهِ وَ جِبْرِيلَ وَ مِيكالَ) كه جبرئيل و ميكائيل را دوباره ذكر كرده براى بزرگى مقام آن دو- در اينجا خداوند متعال داستان مريم را قطع كرده و بقيه داستان در سوره مريم خواهد آمد و ابتدا كرده بداستان عيسى و فرموده:

(وَ رَسُولًا إِلى‌ بَنِي إِسْرائِيلَ‌): (قرار داديم او را پيامبرى براى بنى اسرائيل) يعنى قرار داديم او را پيامبرى براى بنى اسرائيل يا اينكه با آنان تكلم ميكرد در حالى كه رسول‌