ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ٣٩٥
ميكند از جايى كه بچشم ديده نميشود.
ابراهيم تميمى گويد: اوّل جايى كه وسواس شروع ميكند از قبل وضو است و بعضى گفتهاند: كه معناى قول خدا،( الَّذِي يُوَسْوِسُ فِي صُدُورِ النَّاسِ) انداختن شغل و كاريست در دلهاى مردم بوسوسهاش، و مقصود اينكه براى او رفقايى است كه بسبب آن وسواس را بسينه ميرسانند و آن نزديكتر از خلوص او باو بسينهاش ميباشد، و در اين اشاره است به اينكه ضرر و زيان از جهت اين گروه و اينكه ايشان قادر و توانا هستند بر اين مطلب و اگر نبود اين هر آينه امر باستعاذه از ايشان خوب نبود و در اين دلالت است بر اينكه ضررى نيست از كسى كه باو پناه برده ميشود، و البتّه تمام ضرر از آنست كه از او پناه برده شده است، و اگر خداوند سبحان خالق زشتيها بود هر آينه تمام ضرر از او عز و جل بود، و در آن نيز اشاره است به اينكه خداى سبحان رعايت ميكند حال كسى را كه باو پناه برده است پس كفايت ميكند شرّ و ضرر آنها را از او و اگر اين نبود هر آينه دعوت نميكرد كه به او پناه برند از شرور ايشان، و چون خود را توصيف كرد به اينكه او پروردگار مسلّط و خداى بينياز از خلق است، پس البتّه كسى كه نيازمند و محتاج غير است.
خدا نميباشد و كسى كه بينياز داناى به بينيازى خود ميباشد اختيار كار زشت نميكند، و براى همين استعاذه بخدا از شرّ غير او نيكوست.
و عبد اللَّه بن سنان از حضرت ابى عبد اللَّه ٧ روايت كرده كه فرمود:
هر گاه( قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ الْفَلَقِ) را خواندى در دلت بگو اعوذ بربّ الفلق و هر وقت( قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ النَّاسِ) خواندى در دلت بگو اعوذ بربّ