٢ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص
٢٣٦ ص
٢٣٧ ص
٢٣٨ ص

فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٩٥ - قاعدۀ تجاوز و فراغ از نگاه آية اللّه بروجردى محمد رحمانى

هرچند به مفهوم موافقت (اولويت) برقاعدهء فراغ ـ كه شك درصحت است ـ نيز دلالت دارد.

ايشان در صفحات بعد مى‌فرمايد:

سؤال و جواب از اذان و اقامه از آن روست كه اين دو از مقدمات نماز به شمار مى‌آيد.

از جمله رواياتى كه مستند قاعدهء تجاوز قرار گرفته همين روايت است؛ زيرا دراين روايت به جاى كلمه «يمضي» از عبارت«خرجت» استفاده شده. از اين رو اشكالى كه برروايات مشتمل بركلمه «مضى» وارد بود، براين روايت وارد نيست و دلالت آن برقاعده تجاوز به نظر مى‌رسد تمام باشد. تفصيل بيشتر پس از اين تحت عنوان اين كه آيا قاعده فراغ و تجاوز يكى هستند يادوتا، خواهدآمد.

٨. موثقه ابويعفور:

عن أبي عبداللّه‌ عليه السلام قال: إذا شككت في شيء من الوضوء و قد دخلت في غيره فليس شكّك بشيء إنما الشك إذا كنت في شيء لم تجزه؛ (١٧)

امام صادق(ع) فرموده است: هرگاه دريكى ازكارهاى وضو درحالى كه وارد كار ديگرى شده اى شك كردى، شك تو اعتبار ندارد؛ زيرا شك درچيزى معتبر است كه از آن نگذشته باشى.

اين روايت از جهتى دلالت دارد كه قاعدهء فراغ اختصاص به نماز ندارد و درغير آن نيز جارى است و از سوى ديگر دلالت دارد كه شرط جريان قاعدهء فراغ افزون برفراغت از عمل، ورود به كار ديگر نيز هست ـ كه بحث آن خواهد آمد ـ به همين مضمون روايت زراره است كه درآن آمده است:

فإذا قمت عن الوضوء وفرغت منه و قد صرت في حال أخرى في الصلاة، أوفي غيرها؛فشككت في بعض ما سمّى اللّه‌ مما أوجب اللّه‌ عليك فيه وضوئه لاشيء عليك فيه؛


(١٧) وسائل الشيعه، باب٤٢ از ابواب الوضوء، ح٢.