فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٢٢٥ - پژوهشى در فقه شيخ طوسى قدس سره سيدمهدى طباطبايى

وحكي عن قوم أنّ القنوت في الصبح مكروه و بدعة، حكي ذلك عن ابن عمرو ابن مسعود و ابي الدرداء و به قال أبو حنيفة و الثوري و أصحاب أبي حنيفة.

وقال أبو حنيفة: مسنون في الوتر لاغير، طول السنة. وقال أحمد : إن قنت في الصبح فلابأس، و قال: يقنت امراء الجيوش. (٩)

شيخ به دنبال اين مطالب به استدلال برقول مختار خود مى‌پردازد كه به جهت طولانى بودن، از ذكر آن صرف نظر مى‌كنيم.

جزئيات بيشتر و ساختار روش تطبيقى شيخ، همچنين مقايسه بيشتر كار او با آثار شيخ مفيد و سيّد مرتضى، در فصل كتاب شناسى كتاب خلاف عرضه مى‌شود.

١ـ٢. فقه فتوايى

از ديگر روش هايى كه شيخ الطايفه به وسيله آن، به عرضه فقه اماميّه و تثبيت آن پرداخته است، روش «فقه فتوايى» است. پيش از وى نيز بزرگان فقه شيعه، هريك به نوعى، به بيان آراء و انظار و محصول اجتهاد خويش، در قالب فتاواى عارى از استدلال و مناقشه اقدام مى‌جسته اند. كتاب هايى نظير هدايه و مقنع از شيخ صدوق(ره)، مقنعه از شيخ مفيد ره و جمل العلم والعمل از سيّد مرتضى، از اين نوع آثار هستند. معمولا هدف هريك از اين آثار آن بوده است كه با دسته بندى و تنظيم فتواى آن فقيه، آنها را در اختيار جامعه علمى و فقهى و نيز مقلّدان وى قراردهد.

امّا دراين ميان، روش فتوايى شيخ طوسى(ره) از ويژگى ها و برجستگى هايى برخوردار است كه او را از ديگران ممتاز كرده و تأثير بسيار عميقى درجهت گيرى و تطوّر اين روش، درآيندگان برجاى گذاشته است.

مهم ترين اثر شيخ دراين روش، كتاب النهاية فى مجرّد الفقه و الفتاوى مى‌باشد، كه