ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٢٨٦ - ٤ - عامل وحدت اختيارى و احساس اختيارى كه فقط از طريق دين قابل وصول مى باشند

( وَوَصَّيْنَا الإِنْسانَ بِوالِدَيْه إِحْساناً . . . ) [١] ( و ما انسان را سفارش كرديم كه به پدر و مادرش نيكوئى كند . ) ( يا أَيُّهَا النَّاسُ اعْبُدُوا رَبَّكُمُ الَّذِي خَلَقَكُمْ . . . ) [٢] ( اى مردم ، بپرستيد پروردگارتان را كه شما را آفريده است . ) شش - بنظر مى رسد صريحترين و قاطعانه ترين آيات از نظر دلالت به هماهنگى و وحدت انسانها و لزوم احساس آن ، عبارت است از آياتى كه رابطهء خداوند سبحان را با انسان بيان مى فرمايد مانند : ( وَهُوَ مَعَكُمْ أَيْنَ ما كُنْتُمْ ) [٣] .
( و او با شما است هر جا كه باشيد . ) ( وَنَحْنُ أَقْرَبُ إِلَيْه مِنْ حَبْلِ الْوَرِيدِ ) [٤] .
( و ما از رگ گردن به انسان نزديكتريم . ) درست است كه خداوند عزّ و جلّ بيك معنى با همهء موجودات است چنانكه امير المؤمنين عليه السّلام فرموده است :
مع كلّ شيء لا بمقارنة و غير كلّ شيء لا بمزايلة [٥] . ( خداوند با همهء اشياء است بدون نزديكى و اتّصال به آنها و غير از همهء اشياء است نه بطور جدائى داراى مرز و حدّ . ) ولى ما مى بينيم خداوند متعال در بارهء هيچ موجودى نمى فرمايد : ( وَلَقَدْ كَرَّمْنا ) و نمى فرمايد :

[١] الأحقاف آيهء ١٥ .
[٢] البقرة آيهء ٢١ .
[٣] الحديد آيهء ٤ .
[٤] ق آيهء ١٦ .
[٥] نهج البلاغه خطبهء اوّل .