ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٢٢٩ - ٤ - انگيزههاى خوف از خدا

آلودگىها و دورى از صفات رذل حيوانى و اجتناب از گناهان بطور عموم است .
٣ - خوف از خدا بمعناى ترس و وحشت از يك موجود نيرومند سلطه گر ظالم نيست .
٤ - انگيزه‌هاى خوف از خدا :
يك - ترس از نتيجهء گناهانى كه از انسان سرميزند .
دو - ترس از زوال و فناى استعدادها و امكاناتى كه خدا به انسان عطا فرموده است بدون بهره بردارى صحيح از آنها .
سه - خوف ناشى از اهمّيّت و عظمت معناى ابعاد جهان هستى كه انسان با داشتن ابعادى شگفتانگيز ، جزئى از آن است . البتّه چنانكه در مورد خود مطرح نموديم اين خوف بمعناى دهشت است نه وحشت .
چهار - خوف از خدا و معناى آن كه بهيچ وجه از مقولهء ترس و وحشت از موجود نيرومند ظالم نمى باشد .
پنج - خوف از مقام شامخ ربوبى .
٥ - لزوم رجاء و انبساط و بهجت روحى .
نتيجهء كلَّى اين مطالب چنين است كه چون روح انسانى داراى ابعاد بسيار متعدّد و متنوّع است و همان طور اسماء و صفات جمال و جلال خداوندى نامحدود است ، پس انسان مى تواند با هر بعدى از ابعاد روحى خود با اسم و صفتى از خداوند ارتباط برقرار نمايد و هر ارتباطى هم پديدهء روانى مختصّ بخود را بوجود مى آورد . بعنوان مثال : آدمى با احساس خالقيّت و حاكميّت مطلقهء خداوندى در جهان هستى ، عظمت خداوندى را احساس نمايد و با توجّه به علم مطلق و احاطهء آن ذات اقدس بر جزئيّات و كلَّيّات جهان هستى ، همواره احساس كند كه ناظر و شاهد و بصير مطلق ، همهء موجوديّت و حركات و سكنات او را مى بيند و ميداند . خود اين احساس يك پديدهء خاصّ روحى است . و با دريافت اين كه او عادل مطلق است و براى همهء جزئيّات و كلَّيّات هستى و اعمال و گفتارها و فعّاليّتهاى مغزى و روانى انسانها محاسبهء دقيق دارد ، احساس عدل و حساب خداوندى در درون او بوجود مى آيد . و با درك اين