ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٢٢٢ - ٥ - ترس از مقام شامخ ربوبيّت

( وَلَنُسْكِنَنَّكُمُ الأَرْضَ مِنْ بَعْدِهِمْ ذلِكَ لِمَنْ خافَ مَقامِي وَخافَ وَعِيدِ ) . [١] ( [ ما ستمكاران را به هلاكت مى رسانيم ] و شما را قطعا در زمين ساكن مى نمائيم و اين نعمت براى كسانى است كه از مقام و تهديد من بترسند . ) ( وَلِمَنْ خافَ مَقامَ رَبِّه جَنَّتانِ ) . [٢] ( و براى هر كسى كه از مقام پروردگارش بترسد دو باغ است . ) ( وَأَمَّا مَنْ خافَ مَقامَ رَبِّه وَنَهَى النَّفْسَ عَنِ الْهَوى . فَإِنَّ الْجَنَّةَ هِيَ الْمَأْوى ) [٣] .
( و امّا كسى كه از مقام پروردگارش بترسد و نفس را از هوى جلو گيرد در نتيجه بهشت منزلگه نهائى او است . ) منظور از مقام ربوبى كه بايد از آن بيمناك بود ، حقيقتى منتزع از وجود و صفات كبريائى خداوندى است . كسى كه توجّه بان حقيقت عظمى نمايد ، بدون ترديد احساس مقهوريّت و ناتوانى در خود نموده و نياز مطلق خود را به آن مقام درك كرده ، از عدم تسليم و مخالفت با آن بيمناك خواهد بود . حال ببعضى ديگر از منابع كه خوف از خدا را براى انسان لازم معرّفى نموده است مى پردازيم . در حديث قدسى آمده است :
و عزّتى لا أجمع على عبدى خوفين و لا أجمع له أمنين ، فإذا أمننى فى الدّنيا أخفته يوم القيامة و إذا خافنى فى الدّنيا أمّنته يوم القيامة [٤] ( سوگند به عزّتم ، براى بنده‌ام دو خوف را جمع نخواهم كرد و براى او دو امن و امان را جمع نخواهم نمود : اگر بندهء من در دنيا خود را از من در امن ديد [ هيچ باك و پروائى نداشت ] او را روز قيامت مبتلا به خوف خواهم كرد و اگر در اين دنيا از من ترسيد روز قيامت او را در امن قرار خواهم داد . ) روايتى از پيامبر اكرم صلَّى اللَّه عليه و آله و سلَّم معروف است كه مى فرمايد :

[١] ابراهيم آيهء ١٤ .
[٢] الرّحمن آيهء ٤٦ .
[٣] النّازعات آيات ٤٠ و ٤١ .
[٤] حديث قدسى نقل از جامع السّعادات تأليف ملَّا محمّد مهدىّ نراقى ج ١ - ص ٢٢٤ .