ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ١٥٠ - تفسير عمومى خطبهء هفتاد و دوم

( أَخْرَجَ ضُحاها ) [١] .
( آيا شما ( انسانها ) از نظر خلقت شديدتريد ، يا آسمانى كه آنرا بنا نهاد و بلندى آنرا مرتفع ساخت و تنظيمش كرد و شبش را تاريك و روزش را روشن ساخت ) .
گروه دوم - ( وَالأَرْضَ بَعْدَ ذلِكَ دَحاها أَخْرَجَ مِنْها ماءَها وَمَرْعاها ) [٢] .
( و پس از آن زمين را در فضا گسترانيد و آب و چراگاهش را بيرون آورد ) .
گروه سوم - ( وَاعْلَمُوا أَنَّ فِيكُمْ رَسُولَ الله لَوْ يُطِيعُكُمْ فِي كَثِيرٍ ) [٣] .
( ولى خداوند ايمان را بر قلب شما محبوب و آنرا در دلهاى شما بياراست ) ( فَأَقِمْ وَجْهَكَ لِلدِّينِ حَنِيفاً فِطْرَتَ الله ) [٤] .
( ايمان بخداوند همان فطرت اصلى است كه خداوند مردم را بر مبناى آن سرشته است ) .
اين گونه نيايش كه در مواردى متعدد در نهج البلاغه آمده است ، فوق العاده آموزنده و ناشى از وسعت ديدگاه آدمى است كه انسان نيايشگر به عظمت جهان و فروغى كه از ماوراى آن بر اين جهان مى تابد ، هشيار و آگاه باشد كه در كجا زندگى مى كند و اگر مقدارى سر به بالا ببرد و شكوه هستى و فروغ خيره كنندهء آنرا درك كند ، نه تنها مى فهمد كه تصادفات طبيعت وى را در يك بيابان بى سر و ته رها نكرده است ، بلكه او در يك جهانى پرمعنى زندگى ميكند كه هيچ فردى نمى تواند آن را بىمعنى تلقى نكند ، مگر اين كه مغز يا روان او از حال اعتدال خارج شده باشد . تازه اين نتيجهء منحصر به فرد چنين نظاره و

[١] . النازعات ٢٧ تا ٢٩ .
[٢] . النازعات ٣٠ و ٣١ .
[٣] . الحجرات ٧ .
[٤] . الروم ٣٠ .