تفسير نمونه ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣١٠ - نكته آيات اسم اعظم خدا
و در پايان مىافزايد:" و او به آنچه بر دلها حاكم است آگاه است" (وَ هُوَ عَلِيمٌ بِذاتِ الصُّدُورِ).
همانگونه كه اشعه حياتبخش آفتاب و روشنايى روز در اعماق تاريكى شب نفوذ مىكند و همه جا را روشن مىسازد، علم پروردگار نيز در تمام زواياى قلب و جان انسان نفوذ مىكند و همه اسرار آن را روشن مىسازد.
قابل توجه اينكه در آيات قبل سخن از آگاهى خداوند نسبت به اعمال ما بود (وَ اللَّهُ بِما تَعْمَلُونَ بَصِيرٌ) و در اينجا سخن از آگاهى او نسبت به نيات و عقائد و افكار ما است (وَ هُوَ عَلِيمٌ بِذاتِ الصُّدُورِ).
كلمه" ذات" چنان كه قبلا هم اشاره كردهايم در لغت عرب به معنى" عين و حقيقت" نيامده است، و اين اصطلاحى است از سوى فلاسفه، بلكه" ذات" در لغت به معنى" صاحب چيزى" است، بنا بر اين" ذات الصدور" اشاره به نيات و اعتقاداتى است كه قلوب انسانها را در اختيار خود گرفته است و بر آن حاكم است (دقت كنيد).
و چه زيبا است كه انسان تمام اين صفات الهى را از اعماق جان باور كند و حضور او را در اعمال و در نيات و عقائد خود احساس نمايد، آيا با اين احساس امكان دارد از جاده اطاعت و بندگى خارج شده، در طريق عصيان و زشتى گام بگذارد؟!
نكته: آيات اسم اعظم خدا
مىدانيم فلاسفه و متكلمان صفات خدا را به دو دسته تقسيم كردهاند:
" صفات ذات" كه بيان اوصاف جمال و جلال او است و" صفات فعل" كه بيانگر افعالى است كه از ذات مباركش صادر مىشود.