تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه

جلد بيست و سوم

(54) سوره قمر اين سوره در" مكه" نازل شده و داراى 55 آيه است

محتواى سوره" قمر"

فضيلت تلاوت اين سوره

سوره القمر (54) آيات 1 تا 3

تفسير ماه شكافته شد!

نكتهها

1- شق القمر يك معجزه بزرگ پيامبر اسلام (ص)

2- شق القمر از نظر علوم روز

الف- پيدايش منظومه شمسى

ب-" آستروئيدها"

ج-" شهابها"

3- شق القمر از نظر تاريخى

4- تاريخ وقوع اين معجزه بزرگ

سوره القمر (54) آيات 4 تا 8

تفسير آن روز كه همه از قبرها خارج مىشوند

نكته چرا قيامت روز بسيار سختى است؟

سوره القمر (54) آيات 9 تا 17

تفسير ماجراى قوم نوح درس عبرتى بود

سوره القمر (54) آيات 18 تا 22

تفسير و همچنين سرنوشت قوم عاد

نكته سعد و نحس ايام

سوره القمر (54) آيات 23 تا 32

تفسير سرانجام دردناك قوم ثمود

سوره القمر (54) آيات 33 تا 40

تفسير قوم لوط به سرنوشت شومترى مبتلا شدند

سوره القمر (54) آيات 41 تا 46

تفسير آيا شما از اقوام گذشته برتريد؟!

نكته يك پيشگويى صريح و اعجازآميز

سوره القمر (54) آيات 47 تا 55

تفسير در جايگاه صدق نزد خداوند مقتدر!

نكتهها

1- همه چيز جهان روى حساب است

2- تقدير الهى و آزادى اراده انسان

3- فرمان خداوند فقط يك كلمه است!

4- آغاز و پايان سوره قمر

(55) سوره الرحمن اين سوره در مكه نازل شده و داراى 78 آيه است

محتواى سوره الرحمن

فضيلت تلاوت سوره الرحمن

سوره الرحمن (55) آيات 1 تا 6

تفسير سرآغاز نعمتهاى الهى

نكته نظرى به چند روايت

سوره الرحمن (55) آيات 7 تا 13

آسمان را برافراشت و براى هر چيز ميزانى قرار داد

نكتهها

شناخت نعمتها نردبان معرفت اللَّه است

2- مساله نظم و حساب در زندگى

سوره الرحمن (55) آيات 14 تا 18

آفرينش انسان از خاكى همچون سفال!

سوره الرحمن (55) آيات 19 تا 25

تفسير درياها با ذخائر گرانبهايشان

نكتهها

دريا كانون نعمتهاى الهى

2- گلف استريم، و رودهاى عظيم دريايى!

3- تفسيرى از بطون آيات

سوره الرحمن (55) آيات 26 تا 30

ما همه فانى و بقا بس تو راست!

نكتهها

1- حقيقت" فنا" چيست؟

2- هر روز پديده تازهاى مىآفريند

3- حركت جوهرى

سوره الرحمن (55) آيات 31 تا 36

تفسير اگر مىتوانيد از مرزهاى آسمانها بگذريد!

سوره الرحمن (55) آيات 37 تا 45

گنهكاران از سيمايشان شناخته مىشوند!

سوره الرحمن (55) آيات 46 تا 55

تفسير اين دو بهشت در انتظار خائفان است

سوره الرحمن (55) آيات 56 تا 61

تفسير همسران زيباى بهشتى

نكته نيكى پاداش نيكى است

سوره الرحمن (55) آيات 62 تا 69

تفسير دو بهشت ديگر با اوصاف شگفتآورش

نكته ارزش ميوهها

سوره الرحمن (55) آيات 70 تا 78

تفسير باز هم همسران بهشتى

نكتهها

(56) سوره واقعه اين سوره در مكه نازل شده و داراى 96 آيه است

محتواى سوره واقعه

فضيلت تلاوت اين سوره

سوره الواقعة (56) آيات 1 تا 14

تفسير واقعه عظيم!

سوره الواقعة (56) آيات 15 تا 26

تفسير نعمتهاى بهشتى كه در انتظار مقربان است

سوره الواقعة (56) آيات 27 تا 40

تفسير مواهب و نعمتهاى اصحاب اليمين

سوره الواقعة (56) آيات 41 تا 50

تفسير كيفرهاى دردناك اصحاب شمال

سوره الواقعة (56) آيات 51 تا 56

تفسير بخش ديگرى از مجازاتهاى اين مجرمان گمراه

سوره الواقعة (56) آيات 57 تا 62

تفسير هفت دليل بر مساله معاد

نكته دليلى براى اثبات حجيت قياس

سوره الواقعة (56) آيات 63 تا 67

تفسير زارع خداوند است يا شما؟!

سوره الواقعة (56) آيات 68 تا 74

تفسير اين آب و آتش از كيست؟

سوره الواقعة (56) آيات 75 تا 82

تفسير تنها پاكان به حريم قرآن راه مىيابند

نكتهها

1- ويژگيهاى قرآن مجيد

2- قرآن و طهارت

سوره الواقعة (56) آيات 83 تا 87

تفسير هنگامى كه جان به گلوگاه مىرسد

نكتهها

1- لحظه ناتوانى جباران!

2- آيا جان دادن تدريجى است؟

سوره الواقعة (56) آيات 88 تا 96

تفسير سرانجام نيكوكاران و بدكاران

نكته عالم برزخ

(57) سوره حديد اين سوره در مدينه نازل شده و داراى 29 آيه است

محتواى سوره حديد

فضيلت تلاوت سوره حديد

سوره الحديد (57) آيات 1 تا 3

تفسير آيات ژرفانديشان!

نكته جمع اضداد در صفات خدا

سوره الحديد (57) آيات 4 تا 6

تفسير او هميشه بر تخت قدرت است

نكته آيات اسم اعظم خدا

سوره الحديد (57) آيات 7 تا 11

تفسير ايمان و انفاق دو سرمايه بزرگ نجات و خوشبختى

نكتهها

1- انگيزههاى انفاق

2- شرايط انفاق در راه خدا

3- پيشگامان در ايمان و جهاد و انفاق

سوره الحديد (57) آيات 12 تا 15

بگذاريد ما هم از نور شما استفاده كنيم!

نكته استمدادهاى بيحاصل مجرمان در قيامت

سوره الحديد (57) آيات 16 تا 18

شان نزول

غفلت و بيخبرى تا كى؟!

نكته افراد گنهكارى كه با شنيدن اين آيه توبه كردند

سوره الحديد (57) آيات 19 تا 20

تفسير دنيا چيزى جز متاع غرور نيست!

نكتهها

1- مقام صديقين و شهداء

2- زندگى دنيا مجموعهاى از اين انگيزهها است

سوره الحديد (57) آيات 21 تا 24

تفسير يك مسابقه بزرگ معنوى

سوره الحديد (57) آيه 25

تفسير هدف اصلى بعثت انبياء

نكتهها

1- قلمرو" منطق" و" زور" !

2- نيازهاى عمده زندگى وابسته به آهن است

سوره الحديد (57) آيات 26 تا 27

تفسير پيامبران را يكى بعد از ديگرى فرستاديم

نكتهها

1- اسلام و رهبانيت

2- سرچشمه تاريخى رهبانيت

3- مفاسد اخلاقى و اجتماعى ناشى از رهبانيت

4-" انجيل" يا" اناجيل"

سوره الحديد (57) آيات 28 تا 29

شان نزول

تفسير آنها كه دو سهم از رحمت الهى دارند

نكته رابطه تقوى و روشن بينى

(58) سوره مجادلة اين سوره در مدينه نازل شده و داراى 22 آيه است

محتواى سوره مجادله

فضيلت تلاوت سوره مجادله

سوره المجادلة (58) آيات 1 تا 4

شان نزول

تفسير " ظهار" يك عمل زشت جاهلى

قسمتى از احكام ظهار

سوره المجادلة (58) آيات 5 تا 7

تفسير آنها كه با خدا دشمنى مىكنند

نكته حضور خداوند در هر نجوى

سوره المجادلة (58) آيات 8 تا 10

شان نزول

تفسير نجوى از شيطان است؟

نكتهها

1- انواع نجوى و سخنان در گوشى

2- تحيت الهى كدام است؟

سوره المجادلة (58) آيه 11

شان نزول

تفسير احترام به پيشكسوتان در مجالس

نكتهها

1- مقام علماء و دانشمندان

2- آداب مجلس

سوره المجادلة (58) آيات 12 تا 13

شان نزول

تفسير يك آزمون جالب

نكتهها

1- تنها عمل كننده به آيه صدقه و نجوى

2- فلسفه تشريع و نسخ حكم صدقه قبل از نجوى

3- آيا اين فضيلت بود؟

4- مدت حكم و مقدار صدقه

سوره المجادلة (58) آيات 14 تا 19

تفسير حزب شيطان!

سوره المجادلة (58) آيات 20 تا 22

تفسير حزب اللَّه پيروز است!

1- نشانه اصلى حزب اللَّه و حزب شيطان

2- پاداش" حب فى اللَّه" و" بغض فى اللَّه"

(59) سوره حشر اين سوره در مدينه نازل شده و داراى 24 آيه است

محتواى سوره حشر

فضيلت تلاوت اين سوره

سوره الحشر (59) آيات 1 تا 5

شان نزول

تفسير پايان توطئه يهود بنى نضير در مدينه

نكتهها

1- لشكرهاى نامرئى خدا!

2- توطئههاى امروز يهود

سوره الحشر (59) آيات 6 تا 7

شان نزول

تفسير حكم غنائمى كه بدون جنگ به دست مىآيد

1- مصرف" فىء" (غنائم بدون جنگ)

2- پاسخ به يك سؤال

3- داستان غمانگيز فدك

سوره الحشر (59) آيات 8 تا 10

تفسير سه گروه مهاجران و انصار و تابعان و صفات برجسته هر كدام

نكته صحابه در ميزان قرآن و تاريخ

سوره الحشر (59) آيات 11 تا 14

شان نزول

تفسير نقش منافقان در فتنههاى يهود

سوره الحشر (59) آيات 15 تا 20

تفسير با طناب پوسيده شيطان به چاه نرويد!

نكتهها

1- همكارى بى سرانجام با اهل نفاق!

2- داستان حيرتانگيز صيصاى عابد

3- آنچه بايد از پيش فرستاد

سوره الحشر (59) آيات 21 تا 24

اگر قرآن بر كوهها نازل مىشد از هم مىشكافتند!

نكتهها

1- نفوذ فوق العاده قرآن

2- عظمت آيات آخر سوره حشر

تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٥١ - ٢- فلسفه تشريع و نسخ حكم صدقه قبل از نجوى

على ع بود از جمعى از محدثان از ابن عباس نقل كرده است‌ [١] در" در المنثور" نيز روايات متعددى در ذيل آيات فوق در همين معنى آمده است‌ [٢] در تفسير" روح البيان" از" عبد اللَّه فرزند عمر بن خطاب" نقل مى‌كند كه مى‌گفت: كان لعلى (ع) ثلاث، لو كانت لى واحدة منهن كانت احب الى من حمر النعم: تزويجه فاطمه (ع)، و اعطائه الراية يوم خيبر، و آية النجوى!:

" على ع سه فضيلت داشت كه اگر يكى از آنها براى من حاصل مى‌شد بهتر بود از شتران سرخ موى (اين تعبير در ميان عرب براى اشاره به گرانبهاترين اموال به كار برده مى‌شد، و آن را به صورت ضرب المثل به هنگام بيان بسيار نفيس بودن چيزى ذكر مى‌كردند) نخست تزويج پيامبر ص فاطمه (سلام اللَّه عليها) را به او بود، و ديگر دادن پرچم به دستش در روز خيبر، و ديگر آيه نجوى" [٣] ثبوت اين فضيلت بزرگ براى على ع در غالب كتب تفسير و حديث آمده و چنان مشهور و معروف است كه نيازى به شرح بيشتر نيست.

٢- فلسفه تشريع و نسخ حكم صدقه قبل از نجوى‌

چرا وجوب صدقه قبل از نجوى كردن با پيامبر ص تشريع شد و بعد از مدت كوتاهى نسخ گرديد؟

[١] تفسير فخر رازى جلد ٢٩ صفحه ٢٧١.

[٢] در المنثور جلد ٦ صفحه ١٨٥.

[٣] تفسير" روح البيان" جلد ٩ صفحه ٤٠٦ (اين حديث را" طبرسى" در" مجمع البيان"،" زمخشرى" در" كشاف"،" قرطبى" در" تفسير جامع" ذيل آيات مورد بحث آورده‌اند).