تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٥٥ - گنهكاران از سيمايشان شناخته مىشوند!

پرداخته، مى‌افزايد:" در آن روز هيچ كس از انس و جن از گناهش پرسش نمى‌شود" (فَيَوْمَئِذٍ لا يُسْئَلُ عَنْ ذَنْبِهِ إِنْسٌ وَ لا جَانٌ‌).

چرا سؤال نمى‌كنند؟ براى اينكه همه چيز در آن روز آشكار است، يوم البروز است، و در چهره انسانها همه چيز خوانده مى‌شود.

ممكن است تصور شود كه اين آيه با آياتى كه تصريح و تاكيد بر مساله سؤال از بندگان در قيامت مى‌كند تضاد دارد، مانند" آيه ٢٤ صافات" و قفوهم انهم مسئولون:" آنها را متوقف سازيد كه بايد از آنها سؤال شود" و" آيه ٩٢- ٩٣ سوره حجر" فَوَ رَبِّكَ لَنَسْئَلَنَّهُمْ أَجْمَعِينَ عَمَّا كانُوا يَعْمَلُونَ‌:

" به پروردگارت سوگند كه از همه آنها سؤال مى‌كنيم از كارهايى كه انجام مى‌دادند".

ولى با توجه به يك نكته اين مشكل حل مى‌شود و آن اينكه قيامت يك روز بسيار طولانى است، و انسان از مواقف و گذرگاه‌هاى متعددى بايد بگذرد و در هر صحنه و موقفى بايد مدتى بايستد، طبق بعضى از روايات اين مواقف پنجاه موقف است، در بعضى از اين مواقف مطلقا سؤالى نمى‌شود، بلكه" رنگ رخساره خبر مى‌دهد از سر درون" چنان كه در آيات بعد خواهد آمد.

و در بعضى از مواقف مهر بر دهان انسان گذارده مى‌شود و اعضاى بدن به شهادت برمى‌خيزند [١] در بعضى از انسانها دقيقا پرسش مى‌شود [٢] و در بعضى ديگر انسانها به جدال و دفاع و مخاصمه برمى‌خيزند [٣] خلاصه‌

[١] يس ٦٥.

[٢] مانند آيه مورد بحث و دو آيه‌اى كه در بالا اشاره كرديم.

[٣] نحل ١١١.