آشنایی با قرآن 6 - مطهری، مرتضی - الصفحة ٤٣
میخواست بگوید آتش بر گل شرافت دارد ، اصل من بر اصل او شرافت دارد .
" « فبای الاء ربکما تکذبان »" پس اصل خلفت شما هم روی حساب بوده ،
به چه نعمت از نعمتهای پروردگار تکذیب میکنید ؟
" « رب المشرقین و رب المغربین فبای الاء ربکما تکذبان »" در قرآن
در بعضی جاها مشرق و مغرب ذکر شده ( « و الله المشرق و المغرب ») [١]
، در بعضی جاها " مشارق و مغارب " ذکر شده ، یعنی مشرقها و مغربها ، و
در بعضی جاها " مشرقین و مغربین " ذکر شده ، دو مشرق و دو مغرب . این
امر قهرا سؤالی را برانگیخته که آیا یک مشرق و مغرب است آن طور که در
بعضی از آیات تعبیر این جور است ؟ یا دو مشرق و دو مغرب است این طور
که در آیه سوره الرحمن است ؟ یا نه ، مشرقها و مغربهاست آن طور که در
سوره " الصافات " است ( « رب المشارق ») [٢] ؟ حال اگر بگوییم که
مشرقها و مغربها هست ، مقصود از " مشرقها و مغربها " چیست ؟
درباره این ( مطلب ) وجوهی ذکر کردهاند . بعضی گفتهاند آن که در قرآن
دارد مشرقها و مغربها ، اشاره به این است که تنها زمین نیست که خورشید
بر آن طلوع و از آن غروب میکند . به حسب " هیئت " قدیم فقط زمین بود
که خورشید بر او طلوع و از او هم غروب میکرد ، ولی حالا معلوم شده که این
طور نیست ، مثل زمین زمینهایی وجود دارد که آنها هم شب و روز دارند و
خورشید بر آنها طلوع و غروب می کند ، بعضی گفتهاند نه ، به اعتبار خود
زمین است ، چون در ایام سال خورشید هر روزی از یک نقطه طلوع میکند و در
نقطه دیگر غروب میکند ، زیرا یا روز بلند میشود و شب کوتاه یا برعکس .
مثلا اگر اول فروردین و به
[١] بقره / . ١١٥ [٢] الصافات / [٥]