آشنایی با قرآن 6 - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٠٨
" « الیه یصعد الکلم الطیب و العمل الصالح یرفعه »" [١] . درباره
کار خیر ( است ) که این آیه را دو جور میشود خواند یعنی دو جور میشود
ضمیرها را برگرداند و در آن واحد هر دو درست است : سخن پاک ( یعنی
عقیده پاک ) به سوی پروردگار بالا میرود و عمل پاک سخن پاک را بالا
میبرد یعنی عمل است که ایمان را تقویت میکند ، و این معنا شک ندارد ،
درست است . به گونه دیگر : سخن پاک بالا میرود و ایمان است که عمل را
بالا میبرد ، یعنی عمل خالص و عمل پاک مشروط به ایمان پاک است . هردو
درست و حتی آیه میتواند در آن واحد شامل هر دوی اینها باشد . قرآن راجع
به سخن پاک یعنی عقیده پاک میگوید او بالا میرود ، ولی عقیده ناپاک
چطور ؟ آن را دیگر نمیگوید بالا میرود ، میگوید : " اسفل السافلین " او
در پایینترین پایینها ( است ) . همینطور که یک جنین هر کارش بکنند
نمیتواند عالم بعد از جنین را آنچنان که هست درک کند مگر به وسیله
تمثیلات و تشبیهات ، ما هم نمی توانیم آن عوالم را که نرفتهایم درست
درک کنیم ولی اجمالا از راهنماییهایی که اولیای دین کردهاند اینقدر
میفهمیم که عالم بالاتر از این عالم ما وجود دارد و عالم پایینتر از عالم
ما وجود دارد . عالم بالاتر از عالم ما عالمی است که عقاید پاک و اعمال
خیر به سوی آنجا بالا میرود . عالم پایینتر از عالم ما عالمی است که
افکار ناپاک ، نیتهای سوء و شر ، عقاید سخیف و باطل ، عنادها ، کبرها ،
حسادتها ، ریاکاریها ، عجبها ، پلیدیها ، گناهها ، فسق و فجورها اینها
همه تجسم پیدا میکنند و به آنجا سرازیر میشوند .
پس گویی الان که ما در اینجا هستیم در وسط دو عالم قرار گرفتهایم
[١] فاطر / . ١٠