آشنایی با قرآن 6 - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٢٩
" « ثم قفینا علی اثارهم برسلنا »" این سنت ، که اینجا قرآن از نوح شروع کرده است ، پی در پی ادامه داشت . جای پای آنها و پشت سر آنها پی در پی پیامبرانی فرستادیم . این رشته لا ینقطع ادامه داشت . کلمه " « قفینا »" مصدرش " تقفیه " و از ماده " قفا " است "قفا" پشت گردن را میگویند . وقتی که افرادی ردیف و پشت گردن یکدیگر بایستند ، مثل یک صف نظامی ، چهره هر یک از آنها به پشت گردن دیگری است ، کأنه تمام چهره این شخص در پشت گردن آن دیگری قرار گرفته است . ما در فارسی میگوییم " پشت سر " منتها " سر " چیزی است که شامل جلو میشود ، شامل عقب هم میشود ، ولی وقتی " پشت گردن " بگوییم نشان میدهد که یکی جلو است و دیگری واقعا در پشت او قرار گرفته . اما در فارسی وقتی که میگوییم " پشت سر " آن قسمت عقب سر منظور ماست. " « ثم قفینا... " یعنی پشت سر هم . . . قافیه را که در شعر قافیه میگویند برای همین است . میگویند قافیه و ردیف . مثلا در یک قصیده یا غزل آخرهای ابیات ، ردیف یکدیگر ، پشت سر یکدیگر و مانند یکدیگر هستند . مثلا اگر آخر یک شعر " باز آمد " باشد این " باز " را قافیه میگویند . بعد دیگری میآید مثلا " راز " و میگویند " دمساز " . اینها را که پشت سر همدیگر قرار میگیرند " قافیه " میگویند . این هم باز تشبیه به همین است . گویی انسانهایی هستند که پشت گردن یکدیگر قرار گرفتهاند . قرآن میفرماید که ما پیغمبران خود را یک یک پشت سر یکدیگر قرار دادیم ، پیغمبری بعد از پیغمبری و پیغمبری بعد از پیغمبری برای همین رسالت و مأموریت آمد . جمله " « ثم قفینا علی اثارهم »" متضمن این نکته است که هر پیغمبر بعدی از همان راه رفته است که پیغمبران قبلی رفتهاند ، یعنی کسی خیال نکند پیغمبران راههای مختلف دارند ، راه