آشنایی با قرآن 6 - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢١٦

قاهریت محض ، یعنی همه چیز در زیر سلطه اوست (که آن عزیز به معنای اول‌ که عرض‌کردیم این است) ، فوق همه چیز است (و هو القاهر فوق عباده) [١].
" « المتکبر »" ذات پروردگار متکبر . " متکبر " در اصطلاح علمای‌ ادب از باب تفعل است . باب تفعل معانی متعدد دارد . یک معنایش‌ تلبس است . مثلا اگر گفتند " تکرم " یعنی متلبس به کرامت شد . یک‌ معنی دیگرش این است که متظاهر شد به چیزی که واقعا ندارد . چیزی را که‌ ندارد متکلفا به خود می‌بندد . کبریاء منحصرا از ذات پروردگار است .
کبریاء مال اوست ( الکبریاء ردائی ) [٢] ، عظمت فقط مال اوست . او متکبر است به معنی اینکه متلبس به کبریاست ، یعنی در مقام تشبیه - و العیاذ بالله می‌گوییم - او جامه کبریایی را که فقط و فقط بر اندام او راست می‌آید و بس ، بر تن دارد . ولی غیر او چطور ؟ غیر او ، هر چه هست‌ ، در مقابل او که نمی‌تواند عظمتی و کبرائی داشته باشد . بشر اگر بخواهد به عظمت جلوه کند ، در آن دروغ وجود دارد ، یعنی تظاهر به چیزی است که‌ ندارد لهذا تکبر در ذات پروردگار صفت کمال است چون معنایش تلبس به‌ کبریائی است و در بشر صفت نقص است چون آنجا واقعیتش که تلبس به‌ کبریائی است وجود ندارد ، تظاهر به کبریائی است یعنی تظاهر به عظمتی‌ است که آن عظمت را ندارد .
بله ، یک نوع تکبر است که حتی در بنده هم مطلوب است و آن تکبر بالحق است . تکبر بالحق یعنی اعتنایی به همه چیز دیگر به خاطر خدا ، که‌ بوعلی سینا جمله خیلی خوبی در باب زهد در اشارات دارد که زهد