آشنایی با قرآن 6 - مطهری، مرتضی - الصفحة ٨٠
یعنی رحمت عامه پروردگار ، یعنی خلقت ، اساس خلقت . رحمن یعنی خدای
خالق ، یعنی خدای خالقی که خلقتش بر اساس رحمت و جود و رساندن فیض
است و هر موجودی آن فیضی را که لایق است ( دریافت میکند ) . ما اگر
بگوییم " خدا خالق است " یک معنا و مفهوم را گفتهایم یعنی همین مقدار
فهماندهایم که خداوند ایجاد کننده اشیاء است ، ولی آیا این ایجاد بر
اساس فیض و رحمت است یا بر اساس دیگری ، این را دیگر کلمه " خالق
" نمیفهماند ، ولی وقتی که میگوییم " رحمن " یعنی افاضه کننده جود و
رحمت خودش . وقتی میگوییم " رحمن " یعنی سراسر خلقت مساوی است با
سراسر رحمت ، و حتی آنجایی هم که عذاب هست ، خود عذاب از یک جنبه
دیگر - لااقل از این جنبه که ما نظام کل را در نظر بگیریم در نظام کل -
باز نوعی رحمت است . میگوید : " « تبارک اسم ربک »" مبارک بااد ،
افزون باد آن نام پروردگارت ، آن نامی که صاحب جلال و اکرام است .
گفتیم " جلال " [١] یعنی اجل شأنا است ، منزه از نقص است ، به
اصطلاح صفت سلبی ( است ) . " اکرام " [٢] یعنی پر از کرامت است ،
پرا از جمال است " « ذی الجلال و الاکرام »" صاحب جلال و جمال بودن ،
یعنی از نقصها منزه بودن و به کمالها متصف بودن ، که جمع میان صفات
سلبیه و صفات ثبوتیه هر دو در این جمله شده است . و صلی الله علی محمد
و اله الطاهرین .
[١] ( مقصود " ذی الجلال " است . ) [٢] ( مقصود " ذی الاکرام " است . )