آشنایی با قرآن 6 - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٤٥
قبول داریم ، قبول نکردند و نزدیک بود که جنگ در بگیرد ، مسلمین هم اصرار داشتند که ما به زور و عنف وارد مکه میشویم ، ولی خود رسول اکرم با اصرار مسلمین موافقت نکردند . آنجا یک قرار داد صلحی امضا شد و در آن قرار داد صلح به حسب ظاهر پیغمبر اکرم خیلی به آنها امتیاز داد ، یعنی قرار داد طوری تنظیم شد که مسلمین اغلب ناراضی بودند و میگفتند این بیشتر به نفع کفار است تا به نفع ما . ولی البته بعد معلوم شد که این قرار داد به نفع مسلمین بوده و خیلی هم به نفع مسلمین بوده است . جزء اصول قرار داد یکی این بود - که مسلمین از همین هم خیلی ناراحت بودند - که بعد از این اگر کسی از مردم مکه مسلمان شد و فرار کرد و به مدینه آمد ، قریش حق داشته باشند که او را برگردانند ولی اگر یک نفر مسلمان مرتد شد و فرار کرد و به مکه رفت ، مسلمین حق نداشته باشند بروند او را پس بگیرند . این ( ماده قرارداد ) مسلمین را خیلی ناراحت کرد که یا رسولالله ! قرارداد عادلانه نیست ، اینکه به ضرر ماست ! فرمود : و اما اگر کسی از ما مرتد شود و برود ما اصلا دنبالش نمیرویم . مسلمانی که به زور بخواهیم او را به آنجا بیاوریم که به درد ما نمیخورد ! هر کس که همین قدر که مرتد و رفت ، دیگر رفت ، ما دنبالش نمیرویم که به زور او را بیاوریم . و اما راجع به مسلمینی که در آنجا هستند ، ما از آنها میخواهیم که فعلا تحمل کنند ( چون به حسب قرارداد ، دیگر کفار قریش حق زجر کردن آنها را نداشتند و بلکه آنها آزادی هم پیدا میکردند که اعمال خودشان را آزادانه انجام بدهند ) و بعد از آن دوره شکنجه و سختی آزادی پیدا میکنند . ما از آنها میخواهیم آنجا باشند و وجودشان در آنجا نافع است ، باید باشند ، و این سیاسیت فوق العاده مفید واقع شد . اگر رسول اکرم آن اجازه را میداد که اگر مسلمین هم فرار کردند ما برنمیگردانیم ، بعد از این قرارداد