که و مالکی. در سوره حمد می‌خوانیم: " « الرحمن الرحیم مالک یوم الدین " که همان هم در قرائت دو جور خوانده می‌شود : " ملک یوم الدین " و " « مالک یوم الدین » " . فرق " مالک " و " ملک " چیست ؟ از نظر صیغه لفظی ، مالک‌اسم فافل است و ملک صفت مشبهه . ولی می‌گویند غیر از این جنبه وزنی ، فرق دیگر هم دارند و ان این است که ملک از ماده " ملک " است و مالک از ماده " ملک " . ملک و ملک با یکدیگر تفاوت‌ دارند . ملک در مورد مملوکها گفته می‌شود . انسان اگر دارایی‌ای داشته‌ باشد مالک دارایی خودش است ، یعنی این دارایی به او اختصاص دارد ، هر گونه که بخواهد در آن تصرف می‌کند ، از این جهت می‌گوییم " مالک " . در مورد خدا جزء در ( خصوص ) قیامت " مالک " اطلاق نشده ) که تازه‌ بعضی آیه را " مالک " هم خوانده‌اند و حتی بیشتر ترجیح می‌دهند که این‌ " مالک " هم چون به طرز اماله به اصطلاح خوانده می‌شود ( « مالک یوم‌ الدین ») عنان معنی ملک را می‌دهد . ما به خدای متعال نمی‌گوییم مالک عالم ، چون " مالک " یک صفت کمال‌ نیست . در مورد مخلوق می‌تواند صفت کمال باشد . این که عالم را به منزله‌ ثروتی درنظر بگیریم که تعلق به پروردگار دارد ، حال عرض می‌کنم از چه‌ وجهی ممکن است و از چه وجهی نه . ولی در " ملک " که از ماده ملک‌ است ، مفهوم دارایی و ثروت نخوابیده ، مفهوم قدرت خوابیده است ، یعنی‌ تمام ذرات عالم در دست قدرت اوست ، زمام همه امور عالم در درست‌ قدرت پروردگار است . اگر ما به پروردگار " مالک " می‌گوییم به اعتبار این است که به بشر " مالک " می‌گوییم . چون بشرها خودشان را مالک یک‌ عده اشیاء یعنی نعمتها و موهبتها می‌دانند ، می‌گوییم اینهایی که تو مالک‌ هستی ( در حقیقت مال تو نیست )، مالک حقیقی خداست، این ثروتها که الان‌ به تو تعلق دارد، این تعلق تعلق قراردادی است، مالک حقیقی خداوند است( « و لله خزائن السموات و »