آشنایی با قرآن 6 - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٠٢
بود ) : دستهای که قرآن آنها را " اصحاب المیمنة " یا " اصحاب
الیمین " می نامد و دسته ای که آنها را " اصحاب المشئمه " یا "
اصحاب الشمال " مینامد ودستهای که آنها را " سابقین " مینامد . از
این سه دسته ، دو دسته اهل سعادتند یعنی سابقین و اصحاب یمین با تفاوتی
که میان این دو دسته وجود دارد . قرآن سابقین را " مقربان " مینامد ولی
اصحاب یمین را مقربان نمینامد . شاید بر آنها همان تعبیری صدق کند که در
سوره " « ویل للمطففین »" آمده است ، آنها را " ابرار " مینامد [١] یعنی نیکان ، ولی مقربین نمینامد که تقریبا یعنی باریافتگان ، نزدیک
شدگاه ، آنهایی که به مقام الوهیت نزدیکند ، خود را نزدیک کردهاند ، به
مقام قرب رسیده اند . این تعبیری که در قرآن آمده است به نام " اصحاب
الیمن " یا " اصحاب المیمنة " از یک طرف و " اصحال الشمال " یا
" اصحاب المشئمه " از طرف دیگر ، مسلم یک حقیقتی را بیان میکند یعنی
صرف نامگذاری نیست . اصحاب یمین یعنی یاران دست راست ، یا یاران
راست . ( خود لغت مفهومش این است . ) اصحاب شمال یعنی یاران چپ .
ولی سابقین مافوق اینها هستند ، نه یاران راستند و نه یاران چپ . قرآن
تعبیر نکرده که آنها یاران خط مستقیم هستند ولی به هر حال آنها را با
کلمه " سابقین " ذکر کرده است که بالاتر از " اصحاب راست " است .
اینجا یک مطلب هست و آن این است که آیا برای ما جایز و یا لازم است
که در معنی این آیات دقیق شویم و تدبر کنیم بگوییم چرا خدا عدهای را "
اصحاب الیمین " مینامد ؟ " یمین " در اینجا به چه معنی است ؟ عدهای
را " اصحاب الشمال " مینامد ، " شمال " و چپ در اینجا به چه معنی
است ؟ مقصود راست چه کسی است ؟ آیا به اعتبار این است
[١] مطففین / . ٢٢