مثالهاى زيباى قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١١٩ - پيامهاى آيه

ايّهَا الانْسانُ» و «يا ايُّهَا الَّذينَ آمَنُوا». يعنى به بيانى است كه عموم انسان‌ها از هر نژاد، رنگ و سرزمينى را در برمى‌گيرد و هرگز نگفته است: «يا ايُّهَا القُرَيشُ» و «يا ايُّهَا العَرَبُ» و مانند اينها.

در اين نوع خطاب‌ها نكته‌اى ظريف و مهم نهفته است و آن، «جهانى بودن دين اسلام» است؛ يعنى اين اسلام محدود به يك سرزمين و مختص به يك قوم و قبيله و نژاد نمى‌باشد.

٢- ريا و تظاهر، عملى بى‌بنيان و ناپايدار است و رياكار و متظاهر، محكوم به رسوايى است؛ زيرا هر رويداد و پديده‌اى ممكن است، پرده‌هاى رياى آنان را بدرد و حقيقت پرفريب آنان را آشكار سازد. همان گونه كه در اين آيه شريفه، قطره‌هاى باران، لايه خاك روى سنگ را مى‌شويد و حقيقت سختى سنگ را نمايان مى‌سازد.

٣- كسانى كه انفاقهايشان توأم با آزار و اذيّت كمك شوندگان است، وجودى همچون سنگ‌اند و قلب‌هايشان به سختى سنگ. نكته قابل توجّه آن است كه اين سختى قلب و سرشت اين گونه اشخاص را باران لطيف، آشكار و نمايان مى‌سازد. باران كه دانه را سيراب و بارور مى‌كند، در اين مثَل آن را از بين مى‌برد و در اين مثال نمى‌توان بر باران و بذر خرده گرفت. باران آيات الهى نيز در قلب شخص رياكار، باعث شسته شدن لايه ريا و سبب نمايش سختى قلب و رسوايى صاحب خود مى‌شود.

٤- رياكاران و انفاق كنندگانى كه منّت مى‌نهند، بهره و ثمره‌اى از كار خود به دست نمى‌آورند. همان گونه كه يك كشاورز كه بر زمين سخت و سنگى بذرافشانى مى‌كند، هم بذرش را از دست مى‌دهد و هم تلاش بى حاصل مى‌كند، انفاق‌هاى رياكارانه و پرمنّت نيز، نه تنها ثوابى عايد انفاق كننده نمى‌كند، بلكه مال انفاق شده را نيز از بين مى‌برد.