آسمان و جهان (ترجمه کتاب السماء و العالم بحار الأنوارجلد 14) - علامه مجلسی - الصفحة ٢٧٠ - يك فائده انسان برتر است يا فرشته
رنج و درد از عبادت كم يا بيش تصور نشود، و كمتر بودن اوصاف ديگر در باره پيغمبران پذيرفته نيست.
و بسا براى برترى انبياء تمسك كردند باينكه فرشتهها را خرديست بىشهوت بهائم را شهوتى است بيخرد و انسان هر دو را دارد، و اگر شهوتش را بر عقلش ترجيح دهد پستتر از بهائم شود و اگر عقلش را بر شهوت، بالاتر از فرشته بايدش بود، و اين هم بدان چه گذشت برگردد و تقرير درستش اينست كه كافر با قدرت تعمدا كاستى را بر درستى ترجيح داده و هر كه چنين كند گمراهتر و پستتر باشد از آنچه بدون قدرت كاستى را ترجيح داده و بايد آنكه با تمكن كمال را بر كاستى ترجيح داده است افضل و اكمل باشد.
و اما تمسك بقول خدا تعالى وَ لَقَدْ كَرَّمْنا بَنِي آدَمَ باعتبار اينكه تكريم مطلق براى جنسى مشعر است به برترى آن، سست است زيرا تكريم مايه برترى نميشود خصوص با وجود اينكه دنبالش فرمود وَ فَضَّلْناهُمْ عَلى كَثِيرٍ مِمَّنْ خَلَقْنا كه اشاره دارد ببرترى نداشتن بر قليل و آن هم باجماع جز فرشته نيست با اينكه آنها را عباد مكرمون وصف كرده.
سپس گفته: مخالفان هم چند دليل عقلى و نقلى آوردند.
چون قول خدا تعالى «و براى خدا سجده كند هر چه در آسمانها و در زمين است از جانور و فرشته و آنان تكبر نورزند و از پروردگار خود بترسند بر فراز خود و انجام دهند آنچه فرمان يابند، ٤٩- النحل» مخصوص كرد فرشتهها را بتواضع و ترك تكبر در سجود و اين اشاره است باينكه ديگران چنين نباشند و دچار تكبرند و خوف و فرمانبرى آنها را پيوسته دانسته و اجتناب از گناهان را.
و چون قول خدا تعالى «آنان كه در بر اويند از عبادتش تكبر نورزند و خسته نشوند تسبيحش گويند شب و روز وانگيرند ١٩- ٢٠- الأنبياء» آنها را بقرب و شرف و تواضع و مواظبت بر طاعت وصف كرده.
و چون قول خدا «بلكه بندگانى باشند ارجمند كه پيشى نگيرند باو در