آسمان و جهان (ترجمه کتاب السماء و العالم بحار الأنوارجلد 14) - علامه مجلسی - الصفحة ٢٦٦ - يك فائده انسان برتر است يا فرشته

باينكه شما ميگوئيد آدم و حواء معتقد شدند فرشته برتر از پيغمبر است و گوئيم خطا رفتند در اين عقيده و اين گناهى بود بخشودنى كه صغيره را بر انبياء روا داريد، از كجا عقيده آنها دليل باشد كه فرشته برتر است با اينكه گناه را بر آنها روا داريد، نتوانند گفت صغائر در عمل اركانست نه در كار دل زيرا برهانى بر آن ندارند و بنا بر اصول آنها كار دل و اندام فرقى ندارند، زيرا معنى صغيره نزد آنها عملى است كه ثواب طاعت مرتكب خود را كم ميكند و اين شامل كار دل هم هست چنانچه كار جوارح را شامل است.

جواب از دليل دوم: شما نتوانيد منكر شد كه اين گفته خطاب به كسانى بوده كه فرشته را برتر از پيغمبر ميدانستند و طبق عقيده آنها صادر شده و براى همين فرشته‌ها را دنبال آورده مانند اينكه گوئى پدر من خوددار نيست از اين كار و نه پدر تو و اگر چه گوينده پدر خود را برتر داند ولى سخن را موافق عقيده مخاطب خود براند.

و نيز رواست كه گفت بنا بر اينكه انبياء برتر از فرشته باشند تفاوت چندان نيست كه اين تعبير درست نباشد و نازيبائى تعبير در مورد تفاوت محسوسى است، ندانى كه درست است كسى گويد، امير فلان از اين كار روگردان نيست و نه امير فلان و اگر چه برابر و همدرجه يا نزديك بهم باشند، ولى خوب نيست بگوئى امير از اين كار روگردان نيست و نه پاسبان براي اينكه تفاوت درجه آنها محسوس است.

و جواب رساتر اينست كه گفت همه فرشته‌ها را از مسيح دنبال آورد براى اينكه روى هم از مسيح تنها ثواب بيشتر دارند و افضلند و لازمش اين نيست كه هر يك افضل از مسيح باشند.

جواب از دليل سوم: شما نتوانيد منكر شد كه مقصود خدا از قولش‌ عَلى‌ كَثِيرٍ مِمَّنْ خَلَقْنا تَفْضِيلًا اين باشد كه آنها را بر آفريده‌هاى خود همه برترى داديم كه بسيارند و كثير وصف خلق باشد چنانچه خدا فرموده «نفروشيد آيات مرا ببهاى كم، ٤٩- البقره- و المائده ١٤٧» مقصود اينست كه بهر بهاء بفروشيد كم است و مقصود