آسمان و جهان (ترجمه کتاب السماء و العالم بحار الأنوارجلد 14) - علامه مجلسی - الصفحة ١٠٧ - يك فائده در باره ابعاد ستارگان و سيارات

خوانند و آن در كلفتى فلك كل آنست كه مركزش مركز عالم است و او را دو خارج مركز باشد و دو اوج و دو حضيض و چهار متمم، افلاك كلى را ممثل خوانند كه با منطقة البروج هم مركز و هم حركت و هم منطقه و هم قطبند، و خارج مركزها را همه حامل نامند جز مدير عطارد، و دورترين بعد تدويرها را ذروه نامند، و نزديكتر را حضيض.

اينست آنچه قدماء گفته‌اند در اينجا، ولى متأخرين افلاك جزئيه ديگر قائلند براى حل مشكلات اين فن كه ما آنها را ذكر نكرديم و متعرض جهات حركات اين افلاك و اندازه آنها و قطبها و دوائر آنها نشديم و هم منطقه‌هاى آنها كه در كتب أهل هيئت مذكور است چون مناسب اين كتاب نيست، و هر آنچه گفته‌اند بر پايه توهمات و خيال است براى درست كردن حركات كواكب و در بسيارى از آنها هم باز سرگردان مانده‌اند و حقيقت آنها را جز آفريننده آنها و كسانى كه خدا علمش را بآنها داده از انبياء و اوصياء ندانند.