آسمان و جهان (ترجمه کتاب السماء و العالم بحار الأنوارجلد 14) - علامه مجلسی - الصفحة ٢٤٩ - دنباله و تفصيل خوب اقوال فقهاء شيعه در باره ستارهشناسى و پيشگوئى بدان

بشر باشند زيرا جبر لازم آيد و دليل اختيار، آن را باطل ميسازد.

سپس بخود اعتراض كرده كه اخبار منجمان بكسوف و ديدن ماه نو درست است و پيشگوئى آنها از آينده هم درست درمى‌آيد و چگونه مى‌شود منكر احكام آنها شد.

و جواب داده كه كسوف و ماه نو راجع بحساب حركات كواكب است نه حكم نجومى باشد حكم اينست كه گويند بر اثر كسوف چنين و چنان مى‌شود ولى پيشگوئى آنها از حوادث بيشتر خطا ميكند و صحتش اتفاقى است چنانچه فال‌بينانى با سنگ و يا غشيها و ديوانه‌ها هم گاهى پيشگوئيهاى درستى دارند و سيد جليل على بن طاوس- ره- كه با علم نجوم مأنوس بوده و در آن رساله اى نوشته منكر است كه نجوم صاحب اراده يا فاعل و اثر بخش باشند و دليل بسيار بر آن آورده و آن را با كلام گروهى از افاضل تأييد كرده جز اينكه با سيد مرتضى- ره- در حرمت آن مخالف است و آن را مباح دانسته و گفته ستاره‌ها نشانه حوادثند ولى روا است كه قادر حكيم حوادث را بوسيله برّ و صدقه و دعاء و جز آنها از مصالح تغيير دهد، و آموختن و ياد گرفتن و نظر در علم نجوم و عمل بآن را بى‌اعتقاد تأثير كواكب جائز دانسته و اخبار ذم را حمل كرده بعقيده مؤثر دانستن كواكب، سپس براى تأييد گفته خود جمعى از شيعه را نام برده كه ستاره‌شناس بودند.

١- گروهى از خاندان نوبخت دانشمند و پيشواى علم نجوم بودند، و چند كتاب از آنها در اين علم ديدم كه اختران را دليل بر حوادث دانسته‌اند و يكى از آنها حسن ابن موسى نوبختى است.

٢- احمد بن محمّد خالد برقى كه نجاشى در كتب او كتابى در نجوم نام برده است.

٣- احمد بن محمّد بن طلحه كه شيخ و نجاشى در فهرست كتب او كتاب نجوم را نام برده‌اند.

٤- شيخ نجاشى كه تأليفى در علم نجوم داشته.