اخلاق اسلامى مبانى و مفاهيم - عليزاده، مهدى - الصفحة ١٩٨ - پيامدها

امام على (ع) فرمود:

خشنودى [بهقضاى حقتعالى‌] اندوه را زايل مى‌كند.[١]

خشنود باش [به آنچه خدا تقدير كرده‌] تا آسايش يابى.[٢]

امام صادق (ع) نيز مى‌فرمايد:

خدا خرمى و آسايش را در يقين و رضا مقرر داشته و غم و اندوه را در شك و نارضايتى.[٣]

يكى از آثار رضاى بنده به قضاى الاهى، خشنودى خدا از اوست كه همان رضوان الاهى است. امام على (ع) فرمود:

علامت و نشانه خشنودى خداى سبحانه از بنده اين است كه راضى باشد بنده به آنچه خداى سبحان حكم كرده به آن، به‌نفع او و به‌ضرر او.[٤]

به بيانى ديگر، رضاى بنده از خدا و رضاى خدا از بنده، دو سويه است. از اين‌رو، بنده‌اى كه خواهان مراتب بالا و حقيقى رضاى خداست، بايد خود را به مراتب بالا و حقيقى رضا برساند.

از ديگر آثار رضا، رشد نفس و بلوغ واقعى انسان است. چنانكه گفته شد، رضا هماهنگ‌سازى ميل خود با خواست خداست. به بيانى مقام رضا مخالفت با ميل نفسانى و محو آن در اراده مولاست. به‌واقع همين مخالفت با نفس سبب رشد و تقويت نفس است. امام على (ع) فرمود:

رشد نفس در مخالفت كردن با آن است.[٥]

[١] - الرضا ينفي الحزن.( عبدالواحد تميمي‌آمدي، غرر الحكم و درر الكلم، ح ١٨٢٢.)

[٢] - ارضِ تسترحْ.( همان، ح ١٨٥١.)

[٣] - إِنَّ اللهَ ... جَعَلَ الرَّوْحَ وَ الرَّاحَةَ فِي الْيَقِينِ وَ الرِّضَا وَ جَعَلَ الْهَمَّ وَ الْحَزَنَ فِي الشَّك وَ السَّخَط.( محمد بن يعقوب كليني، الكافي، ج ٢، ص ٥٧.)

[٤] - علامة رضا الله سبحانه عن العبد رضاه بما قضي به سبحانه له و عليه.( عبدالواحد تميمي‌آمدي، غرر الحكم و دررالكلم، ح ١٨٣٨.)

[٥] - في خلاف النفس رشدها.( همان، ح ٤٨٠٥.)