يكى ديگر از شايع‌ترين آفات عدل، نبودِ عزم عمومى جامعه در اجراى عدالت است. وقتى فرد ببيند نه تنها ساير افراد جامعه حقوق ديگران را پاس نمى‌دارند، بلكه جامعه نيز براى ظلم‌ستيزى ضمانت اجرايى ندارد، احساس مى‌كند عدالت‌ورزى او يك سويه و ظالمانه است و درنهايت، اوست كه متضرر مى‌شود. بدين‌ترتيب فرد انگيزه خود را براى رفتار عادلانه از دست مى‌دهد. بنابراين يكى از راهكارهاى مهم در اين باب، دامن‌زدن به مطالبات عدالت‌جويانه عمومى در سطح جامعه است.

ازجمله آفات عدالت، دشمنى و كينه‌توزى است. بسيار پيش مى‌آيد كه آدمى سليقه، انديشه و روش يا منش شخص يا گروهى را نمى‌پسندد. اين كراهت به هر دليليكه باشد، زمينه را براي كينه‌توزى و بى‌عدالتى فراهم مى‌كند. قرآن كريم به صراحت اهل ايمان را از اين خطر بزرگ برحذر مى‌دارد:

و البته نبايد كينه‌توزى گروهي كه شما را از مسجدالحرام بازداشتند، شما را به تعدى وادارد، و در نيكوكارى و پرهيزگارى با يكديگر همكاري كنيد و در گناه و تعدى دستيار هم نشويد و از خدا پروا كنيد كه خدا سخت كيفر است.[١]

اميرمؤمنان (ع) دراين باره چه زيبا فرموده است:

عادل‌ترين مردم كسى است كه انصاف را درمورد كسي كه از جانب او مورد ستم قرار گرفته، مراعات كند.[٢]

بنابراين گسترش رأفت و مهرورزى متقابل در جامعه و اجتناب از دامن زدن به اسباب كينه‌توزى، راهكار سوم براى تثبيت عدالت در جان آدميان و بسط آن در جامعه است.

غفلتي كه به هنگام قدرتمندى گريبان‌گير انسان مى‌شود نيز از مهم‌ترين آفات عدالت است؛ زيرا در اين حال انسان بيش از ديگر حالات در معرض خطر لغزش قرار دارد. از اين‌رو در روايت

[١] -« ... وَلَا يَجْرِمَنَّكمْ شَنَآنُ قَوْمٍ أَنْ صَدُّوكمْ عَنْ الْمَسْجدِ الْحَرَامِ أَنْ تَعْتَدُوا وَتَعَاوَنُوا عَلَي الْبرِ وَالتَّقْوَي وَلَا تَعَاوَنُوا عَلَي الْإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ وَاتَّقُوا اللهَ إِنَّ اللهَ شَدِيدُ الْعِقَابِ.»( مائده( ٥): ٢.)

[٢] - اعدل الناس من انصف من ظلمه.( عبدالواحد تميمي‌آمدي، غرر الحكم و درر الكلم، ح ٩١٠٤.)