اخلاق اسلامى مبانى و مفاهيم - عليزاده، مهدى - الصفحة ١٦٩ - پرسش
دائمى او به منعِم متعال و از سويى مهمترين دليل سپاسگزارى اوست. درواقع از اينجاست كه زشتى رذيلت كفران نعمت بهخوبى آشكار مىشود.
٢. بىتوجهى به اين حقيقت كه تمام نعمتهاى ظاهرى و باطنى، مادى و معنوى و كوچك و بزرگ، جملگى از سر لطف و بخشندگى است و خداوند به هيچرو به بندگان خود بدهكار نيست؛ هرچند سپاس گزارى كرامتى روحى است كه انسان فاضل حتى در برابر كسانى كه از سر وظيفه به وى خدمتى مىكنند نيز از آن دريغ نمىورزد.
٣. ناآشنايى با گستردگى نعمتها و بىتوجهى به نقش مهم هريك در تداوم حيات آدمى، نعمت ندانستن امورى چون آب، هوا و نور خورشيد و نيز ساده انگاشتن نعمتهاى بزرگى مانند سلامتى و امنيت،[١] سبب مىگردد، كه بسيارى از اين نعمتها ناشناخته بماند.
٤. پيروى از هواى نفس كه سرمنشأ نافرمانى از خداست، انسان را وامىدارد تا شكر ولىنعمت را نيز مانند عبادتهاى ديگر ترك گويد.[٢]
بىگمان آدمى اگر بخواهد بهتدريج بدين صفت انسانساز آراسته گردد، بايد ريشه اين عوامل را از قلب خود بركند.
پرسش
١. زيانهاى ناشى از خودفراموشى را بيان نماييد.
٢. دو عامل از عوامل غفلت و سه مورد از آثار غفلت از خدا را برشمريد.
٣. چرا ذكر زبانى را ذكر ناميدهاند؟
٤. نقش ابتلائات در زدودن غفلت چيست؟
٥. رابطه «يأس از رحمت الاهى و امن از مكر خدا» با طغيان نسبت به خدا را توضيح دهيد.
٦. براى رفع رذيلت «يأس» چگونه مىتوان از قرآن كمك گرفت؟
٧. اعتقادكسي كه از رحمت الاهى مأيوس شده، به كدام يك از صفات خدا مخدوش است؟
٨. ريشه رذيلت امن از مكر الاهى چيست و چه راههايى براى رفع آن وجود دارد؟
٩. مراد از كفران چيست؟ اصلىترين اثر آن را بنويسيد و عوامل ابتلاى فرد بدان را برشمريد.
[١] - نعمتان مجهولتان: الصّحه والأمان.
[٢] - بنگريد به: محمدمهدى نراقى، جامع السعادات، ج ١، ص ٢٦٨- ٢٦٥.