ترجمه اصول کافي شيخ کليني - کمره‌اي، شيخ محمد باقر - الصفحة ٧٤٧

و دلالت دارد كه ثواب اين اعمال و اعمال خير ديگر به ميت مى‌رسد و اين مذهب علماى ما است. از مجلسى (ره)- اين حديث دلالت دارد بر جواز دعا و صدقه براى والدين مخالف مذهب حق بعد از مردنشان و مدارا با آنها در زندگى‌شان، سخن در باره امر دوم گذشت ولى در باره موضوع اول ممكن است موجب سبك شدن عذابشان باشد و روايت به جواز حج از طرف پدر ناصبى، و اكثر اصحاب بدان عمل كرده‌اند، و ناصبى را حمل بر مخالف مذهب كرده‌اند و ممكن است خبر را حمل بر مخالف ساده‌لوح و مستضعف نمود زيرا ناصبى دشمن اهل بيت بى‌شك كافر است و مخالف با فهم هم مخلد در دوزخ است، و در اخبار بسيارى او را مشرك و كافر خوانده‌اند بلكه منافق، و خدا در شأن منافقان فرموده است: «بر احدى از آنها نماز مخوان وقتى مُرد هرگز و بر سر قبرش مايست زيرا آنها به خدا و رسولش كافر بودند و فاسق مردند» مفسران گفته‌اند: بر قبرش مايست يعنى مايست براى دعا كردن، و در باره مشركان هم فرموده: «نيست براى پيغمبر و آنها كه گرويدند آمرزش جستن براى مشركان گرچه خويش آنها باشند». اين در صورتى است كه جهاد بر شخص واجب عينى نشده باشد و گر نه بر اطاعت از پدر و مادر واجب‌تر باشد و آن در دو صورت است:

١- آنكه فرمان امام يا پيغمبر (ص) به طور خصوص يا عموم شامل حال او گردد.

٢- آنكه وطن مسلمانان در معرض هجوم كفار قرار گيرد و بر همه افراد دفاع واجب شود. قوله‌ «ما كُنْتَ تَدْرِي‌ الخ» آيه چنين است «و همچنين وحى كرديم به تو روحى از امر خودمان را» گذشت كه مقصود از روح آن‌