یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٨٠ - انسانیت از دیده علی علیه السلام

یادداشتهای استاد مطهری، ج ١، ص: ٢٨٠

- علی [میفرمود:] هیهات ان یغلبنی هوای و لعلّ بالحجاز ....

- علی و اشک باشکوه او در مورد افتادگان.

- لولا حضور الحاضر ...

- یطعمون الطعام ....

- وقفهای علی.

- رابطه عبادت و انسانیت، روزه و رهایی از اسارت طبیعت، لازمه تسلط بر طبیعت آزادی از اوست، مسلمانان صدر اول، نقشه استعمار، آزادی از طبیعت مقدمه آزادی از زنجیر استعمار است.

- جمله علی علیه السلام: واللَّه مستأدیکم شکره و مورثکم امره..

- درد خلق داشتن علی: جملههای نامه به عثمان بن حنیف:

وحسبک داء ان تبیت ببطنة ... أأقنع من نفسی بان یقال امیرالمؤمنین و لااشارکهم فی مکاره الدهر..

- در مباحث اخلاق گفتهایم که بحث در این است که آنچه به انسان و کار انسان ارزش میدهد و قدر میدهد و آن را مورد احترام میکند و قداست میبخشد چیست؟ خیر و فضیلت و با عدالت بودنِ ذاتی کار است؟ (نظریه افلاطون)، اعتدال و میانه بودن است (نظریه ارسطو)، غنای نفس است (نظریه کلبیان)، نیرومندی اراده است (نظریه رواقیان)، محبت است (نظریه مسیحیان)، نفع و سود بیشتر برای بیشترین است (نظریه اصحاب نفع- بنتام، استوارت میل)، احساس تکلیف و منبعث از تکلیف بودن است (نظریه کانت) ... احساس کرامت است (نظریه خود ما)؟.

باید گفت آنچه اولًا و بالذات ارزش میدهد و منشأ همه ارزشهاست، حق پرستی و حقیقت پرستی به معنی خداپرستی است. این ادراک و این احساس یعنی درک شناسایی خدا و احساس پرستش او منشأ همه اینها میشود و ریشه و معنی دهنده به همه اینهاست. علی علیه السلام شیفته حق و عدالت و آزادی، انسان معتدل، انسان غنی النفس،