یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٤٥٨ - یادداشت ایدئولوژی اسلامی

یادداشتهای استاد مطهری، ج ١، ص: ٤٥٨

پایبند میشود تا آنجا که هستی خود را فدای آن میکند. عمل دانشمندانی مانند گالیله و غیره که در راه فکر خود سختیها و شداید دیدند و احیاناً جان سپردند دلیل بارز ارزش عقیده [١] است. حتی سقراط در راه عقیده جام شوکران نوشید. در میان پیروان ادیان کسانی که مستقل از هر مطمعی دیگر، در راه عقیده وایمان خود از سر هستی گذشتهاند فزون از شمار است. تاریخ نشان میدهد که در جریان محنت که بر سر مسأله مخلوق بودن و یا نبودن کلام اللَّه در عصر اول عباسی پیش آمد افرادی مانند احمد حنبل و غیره شلاقها خوردند و نکبتها متحمل شدند.

ایضاً همچنان که در یادداشتهای «جهان بینی اسلامی» شماره ٣ گفتیم دلیل دیگر بر ارزش مستقل عقیده این است که در نیروهای نظامی و سیاسی و اقتصادی گاهی از جنبههای نظامی و سیاسی و اقتصادی پیروزی حاصل میشود و از جنبه عقیدهای شکست. اعراب مسلمان به ایران حمله کردند و در آغاز پیروز شدند و پس از صد سال شکست خوردند اما اسلام به هر حال پیروز شد. برعکس، اسکندر و یونانیها همچنان که پیروزی نظامیشان از بین رفت، نتوانستند عقیدهای را به ایران بدهند. و مغول ایران را با خاک یکسان کرد و قوم غالب در عقیده اسلامی حل شد و هضم گردید.

جنگ عقیده همه وقت بوده است و امروز هم هست، با این تفاوت که در گذشته غالباً جنگ مکتبها نبود به این معنی که در گذشته یا جنگهای مذهبی بود که پیروان بدون آنکه به مکتب آگاه باشند صرفاً به خاطر ایمان به آورنده مکتب میجنگیدند. تنها در جنگهای اسلامی