یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٤١٨ - در انفاقات باید جنبه توجه به اثر و رعایت حکمت صدقه ملحوظ باشد، پایه انفاقات باید عقل باشد نه عاطفه

یادداشتهای استاد مطهری، ج ١، ص: ٤١٨

و نیرویش کاهش مییابد اما آن انگل روزبه روز چاقتر و گندهتر میشود و توالد و تزاید زایدالوصفی مثل کرم کدو پیدا میکند و بدن را از بین میبرد.

اینکه در آیه سوره آل عمران، اوایل سوره میفرماید:«إنَّ الَّذینَ کفَروا لَنْ تُغْنِی عَنْهُمْ أمْوالُهُمْ وَلا أوْلادُهُمْ ... مَثَلُ ما ینْفِقونَ فی هذِهِ الْحَیوةِ الدُّنْیا کمَثلِ ریحٍ فیها صِرٌّ أصابَتْ حَرْثَ قَوْمٍ ظَلَموا أنْفُسَهُمْ فَأهْلَکتْهُ وَ ما ظَلَمَهُمُ اللَّهُ وَلکنْ أنْفُسَهُمْ یظْلِمونَ» در این آیات، انفاقات کافرمآبانه را ذکر کرده که اثرش معکوس است، بدبخت کننده است، دشمن پرور است، بلاساز است، مثل آبی است که به جای آنکه در زراعت مورد استفاده قرار بگیرد به باتلاق میریزد و منشأ پشه مالاریا و میکروبهای خطرناک میگردد. فرق بین منطق و احساسات این است که در منطق توجه به اثر و نتیجه هست، تدبیر است ولی در احساسات هیجان بیمنطق و تسکین حالت نفسانی خود است و لیس الّا.

موقوفاتی ما داریم که همانها سبب بزرگ بدبختی ما شده. در مشهد موقوفاتی در آستانه هست که حتی برای فوت کردن چراغها موقوفه قرار داده شده. شک ندارد که روی حسن نیت این وقف صورت گرفته ولی روی حسن تعقل و توجه به اثر و نتیجه نبوده که اثر این کار این است که نسلهایی را مایه بدبختی اجتماع قرار دهد، زیرا مایه اصلی فساد و بدبختی بیکاری و پولداری است.

در مشاهد مشرّف هنوز هم مردم مبالغ زیادی شمع نذر میکنند.

فکر نمیکنند که یک روزی این کار خوب بود که چراغ نبود، حالا که برق هست چه احتیاجی به شمع است؟ هم پول خود را هدر میدهند، هم آنکه یک پست مهم در این مشاهد به وجود آمده که سرقفلی و درآمد و امتیاز دارد و آن پست شمع دزدی است.

میلیونها تومان در محرم و صفر و رمضان و فاطمیه در راه خدا مصرف میشود ولی چون از روی توجه به اثر و نتیجه نیست، حکمت و منطق در آن دخالت داده نشده، اثر خوبش کم است و اثر سوئش زیاد است. الآن سدهای بزرگ ترقی، افرادی هستند که مصنوع اوقاف و