جستارهايي در فلسفه دين
 
٠ ص
١ ص
٢ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص

جستارهايي در فلسفه دين - فتحی زاده، مرتضی - الصفحة ١٢٢

پيامبري انساني مي توانيم وحي الهي را دريافت کنيم. [١] بنابراين، در اين نکته نمي توان خدشه کرد که اگر بايد به قضيه اي بدان سبب که وحياني است، باور کنيم، پس بايد به سبب آن که پيامبري آن را به ما گفته است، به آن قضيه باور کنيم. تنها بر اين بخش از رأي نيومن مي توان خرده گرفت که مي گويد اگر ما باور کنيم قضيه اي وحياني است، نه فقط بايد بپذيريم که آن قضيه صادق است، بلکه همچنين بايد بپذيريم که مطلقاً يقيني است. اثبات درستي اين بخش از رأي نيومن چندان آسان نيست، بلکه بحث بيشتري درباره شرايط توجيه اين مدعا نياز است.

توجيه اين مدعا که باور به وحي مستلزم شديدترين درجه تصديق ممکن است، از اين مقدمه آغاز مي شود:

[١] خداوند ضرورتاً قادر مطلق، عالم مطلق و خير محض است. اينها از اوصاف ذاتي خداوندند. از [١] نتيجه مي شود که:

- خدا نمي تواند دروغ بگويد؛

-خدا نمي تواند اشتباه کند؛

- خدا نمي تواند بکوشد کاري را انجام دهد، اما از پسِ آن بر نيايد.


[١] ممکن است برخي از متکلمان ادعا کنند که خدا امور وحياني را مستقيماً و بدون استفاده از واسطه اي انساني به ما ابلاغ مي کند. اما بررسي دقيق نشان مي دهد که منظور از «وحي» در اين مدعا چيزي به کلي متفاوت از ابلاغ قضاياست بلکه بدين معناست که خداوند بر ما تأثير مي گذارد يا ما را به سوي حقيقت هدايت مي کند، يا به ما امکان مي دهد که به گونه اي او را تجربه کنيم. اينها اموري است که بدون سخن گفتن مستقيم درباره شان امکانپذير است. البته اين معناي ضعيفي از وحي است که بگوييم خدا به هر کس وحي مي کند؛ اما ربطي به معناي مورد نظر نيومن ندارد.