جستارهايي در فلسفه دين - فتحی زاده، مرتضی - الصفحة ١٠٩

تحليل، عذر و بهانه بياوريم. [١]

دومين نهضت معيار، همانا نهضت بازسازي معنايي [٢] محتواي گزاره هاي ديني مورد بحث است. برخي از فيلسوفان وسوسه شده اند که نوع کاملاً متفاوتي از گزاره ها را جايگزين گزاره هاي ديني کنند. از اين روست که ريچارد بوين بريت ويت در تحليل معروف خود از تصديقات ديني، [٣] آنها را تعبيرات پنهاني [٤] از نيت انجام دادن عملي طبق نظام خاصي از اصول اخلاقي حاکم بر «زندگي دروني» و رفتار بيروني قلمداد مي کند و در نتيجه تعبيرهاي عقايد ديني را به مجموعه داستانهايي تنزل مي دهد که مؤمن در سر دارد، اما به هيچ رو مدعاهايي حقيقي نيستند. [٥] گروهي از متکلمان حامي نهضت جديدتر الهيات رهايي بخش [٦] نيز، به جاي عقايد، بر رفتارها تأکيد مي کنند و تعريف مشخصه مسيحيت را نه درست باوري [٧]، بلکه درست کرداري [٨] مي دانند.

پا فشاري بر مطلق گرايي غير کثرت گرا، جزميت عقيدتي و به تبع تأثير رهايي بخش، پيامدهايي دارد که پذيرش آن دشوار است. اگر اين گزاره عقيدتي جزمي را که «بيرون از کليسا هيچ راه نجاتي