اعلام اصفهان - مهدوی، مصلح الدین - الصفحة ٢٣٢ - زکریا جورجیری
[حناتراش: آنکه خانه زین از چوب تراشد.]
زمان راضی اصفهانی
زمان اصفهانی معروف به «زمانای نقاش» و متخلّص به «راضی» شاعر ادیب و نقاش ماهر. از هنرمندان و سخنوران اواخر دوره صفویه. در سال ١١٢٢ق در قید حیات بوده و صاحب «دیوان اشعار» و «مثنوی» است.
از اشعار اوست:
گر وحشیانه از روش خل می رمم عذرم بسی بجاست که مردم ندیده ام[١]
[شاید او «آقا محمّد زمان نقاش فرنگی ساز فرزند محمّد یوسف قمی» نقاش معروف اواخر صفویه که شرح حال او را در این کتاب آورده ایم باشد.]
محمّد زمان زرکش اصفهانی
محمّد زمان اصفهانی متخلّص به «زمانی» شاعر و ادیب، از سخنوران قرن یازدهم هجری. در اصفهان متولّد شد. در جوانی شعر می سرود و «فریبی» تخلّص می کرد و با «حکیم شفائی»، «میرزا فصیحی» و «میرزا ملک مشرقی» مصاحب بود. او ظریف طبع و بی پروا بوده و در وصف محمّد رضای قهوه چی اشعاری سروده بود. عاقبت تخلّص خود را به «زمانی» تغییر داده و شغل زرکشی را رها کرد و جهت کسب معاش راهی هند شد و در سال ١٠٥٤ق در لاهور وفات یافت. فرزندش میرزا مسعود نیز شاعر بوده است.
از اوست:
خوش آرمیده قافله عمر ما گذشت گردی نشد ز رفتن این کاروان بلند[٢]
[١] دائره المعارف دانش بشر، ص١٥١٢؛ منتخب اللطایف، ص٦٦٢.
[٢] قصص الخاقانی، ج٢، ص٩٨؛ تذکره نصرآبادی، ج١، صص ٤٧٢ و ٤٧٣؛ تذکره روز روشن، ص٩٢٠؛ تذکره منتخب اللطایف، ص٥٠٩؛ تذکره شمع انجمن، ص٣٠٣.