ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ١٨٠ - ترجمهء خطبهء هفدهم

در توصيف كسى است كه در ميان امت ، بدون شايستگى متصدى منصب قضاوت مى گردد . در اين خطبه دو صنف از مردم مطرح مى شوند كه مبغوضترين مردم در نزد خدايند .
دو كس در نزد خدا مبغوضترين مردمند .
اول - كسى كه [ رابطهء خود را با خدا بريده و ] خدا او را به حال خود واگذاشته است .
[ آن خودمحور خودرو ] از راه اعتدال منحرف گشته . با سخنان ضد اصل و دعوت به گمراهى دل خوش مى دارد .
[ اين صنف از مردم اصلشكن ] وسيله اى براى برانگيختن آشوب و تشويش فتنه جويانندو راه گم كردگانى منحرف از هدايت و ارشاد رادمردان پيشين .
[ اين نابخردان نابكار ] هم در دوران زندگى خود عامل گمراهى و تباهى پيروان و سرسپردگانشان مى باشند و هم پس از آنكه ديده از اين جهان بر مى بندند .
اينان بار خطاها و انحراف ديگران را به دوش مى كشندو گروگان خطاهاى خويشتناند .
دوم - كسى است كه انبوهى از نادانىها را در خود جمع كرده ، در ميان نادانان امت براى فريفتن مردم به همه سو مى شتابد .
[ اين صنف كوردل ظلمتجو ] در تاريكى آشوبها و تشويشها مى تازد