ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٧٣ - نظريّهء آقاى هانس كونگ در بارهء وحيى كه بر پيامبر ما محمّد بن عبد اللَّه صلَّى اللَّه عليه و آله نازل شده است و پاسخ اين جانب بايشان

( وَابْتِغاءَ تَأْوِيلِه وَما يَعْلَمُ تَأْوِيلَه إِلَّا الله وَالرَّاسِخُونَ فِي الْعِلْمِ يَقُولُونَ آمَنَّا بِه كُلٌّ مِنْ عِنْدِ رَبِّنا وَما يَذَّكَّرُ إِلَّا أُولُوا الأَلْبابِ ) ( اوست خداوندى كه قرآن را بتو فرستاد . قسمتى از آن آيات محكمات است كه آنها اصل كتاب است و قسمتى ديگر آيات متشابهات است . آنان كه در دلهاى خود لغزشى دارند ، از آيات متشابه پيروى مى كنند . [ اين پيروى ] براى جستجوى فتنه و دگرگون ساختن آن متشابه است و نمى داند تأويل آن را مگر خدا و آنان كه در علم راسخند . اينان مى گويند ما به آن متشابه ايمان آورديم ، همهء آنها از نزد پروردگار ما است و متذكَّر نمى شود مگر صاحبان عقول . ) در متشابه دو قسم مهمّ وجود دارد : قسم يكم اينست كه منظور از آيه خلاف آن معنى است كه ظاهر كلمات آنرا نشان مى دهد ، مانند : ( وَجاءَ رَبُّكَ وَالْمَلَكُ صَفًّا صَفًّا ) [١] ( و پروردگار تو و فرشتگان صفّ صفّ آمدند . ) ظاهر هر يك از كلمات آيهء مزبور در معناى خود روشن است و همچنين جملهء تركيبيّه داراى معناى روشنى است ، ولى چون مى دانيم كه خدا ما فوق حركت و سكون است ، پس آمدن مانند رفتن براى او محال است ، لذا آيه متشابه است و بايد با تكيه به حجّت و برهان تفسير گردد چنانكه محقّقان مفسّرين عمل مى كنند .
قسم دوم اينست كه كلمهء مبهمى در آيه وجود داشته باشد كه محتاج به توضيح و تفسير بوده باشد مانند وقت ساعت كه روز قيامت است و مانند ما كذب الفؤاد ما رأى ، و حروف مقطَّعهء قرآن مانند : « الم ، حم » . هر دو نوع متشابه در هر دو نوع سوره‌هاى مكَّى و مدنى وجود دارد و بايد بر مبنايى قابل اطمينان كه براى تفسير و تأويل متشابه گفته شده است عمل شود . در سورهء مجادله كه مدنى است آيهء ٧ چنين است :

[١] الفجر آيهء ٢٢ .