ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٣٦ - محمّد صلَّى اللَّه عليه و آله فرزند با عظمت ابراهيم عليه السّلام

نموديم و آن صفاتى كه پس از اين ، از آيات شريفهء قرآنى استخراج خواهيم كرد . ناشى از حركت در راه امن الهى است كه آن حضرت در پيش گرفته و بهمهء مردم دنيا توصيه مى كرده است .
٢١ - ( وَما كانَ اسْتِغْفارُ إِبْراهِيمَ لأَبِيه إِلَّا عَنْ مَوْعِدَةٍ وَعَدَها إِيَّاه فَلَمَّا تَبَيَّنَ لَه أَنَّه عَدُوٌّ لِلَّه تَبَرَّأَ مِنْه إِنَّ إِبْراهِيمَ لأَوَّاه حَلِيمٌ ) [١] ( و نبود استغفار ابراهيم براى پدرش ( عمّويش ) مگر بجهت وعده اى كه به او داده بود و هنگامى كه براى او آشكار شد كه وى دشمن خدا است از وى بيزار شد قطعا ابراهيم بسيار نيايشگر و بردبار است . ) صفت بيست و چهارم - عمل كننده به وعده . صفت بيست و پنجم - نيايشگر .
صفت بيست و ششم - بردبار و شكيبا . براى جملهء استثنائيّهء ( « مَوْعِدَةٍ وَعَدَها » ) دو احتمال ذكر شده است : احتمال يكم اينست كه حضرت ابراهيم به عمّويش وعده كرده بود كه براى او استغفار كند بشرط اين كه ايمان بياورد و شرك را ترك كند . پس از آنكه براى او آشكار شد كه وى دست از شرك برنمى دارد ، از وى بيزار شد و استغفار را ترك كرد . احتمال دوم - اين كه عمّوى ابراهيم عليه السّلام وعده كرده بود كه اگر ابراهيم عليه السّلام براى او استغفار كند ، ايمان خواهد آورد و هنگامى كه آن حضرت ديد عمّويش از وعده اى كه داده بود تخلَّف كرده است از او بيزارى جست .
٢٢ - ( إِنَّ إِبْراهِيمَ لَحَلِيمٌ أَوَّاه مُنِيبٌ ) [٢] ( قطعا ابراهيم بردبار و نيايشگر و بازگشت كننده بسوى خدا است . ) « بردبار و نيايشگر » ٢٣ - ( وَإِذْ قالَ إِبْراهِيمُ رَبِّ اجْعَلْ هَذَا الْبَلَدَ آمِناً وَاجْنُبْنِي وَبَنِيَّ أَنْ نَعْبُدَ الأَصْنامَ . رَبِّ إِنَّهُنَّ أَضْلَلْنَ كَثِيراً مِنَ النَّاسِ فَمَنْ تَبِعَنِي فَإِنَّه مِنِّي وَمَنْ عَصانِي فَإِنَّكَ غَفُورٌ رَحِيمٌ ) [٣]

[١] التّوبه آيهء ١١٤ .
[٢] هود آيهء ٧٥ .
[٣] ابراهيم آيهء ٣٦ .