ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ١٩٣ - ملاك و الگوى همهء رويدادها از نظر تفسير و ارزيابى در قرآن است

برخاستند ، پس كسانى كه كفر ورزيده‌اند ، براى آنان پوشاكهائى از آتش است ، آب بسيار داغ از بالاى سر آنان ريخته مى شود و آنچه را كه در درونهاى آنان است و همچنين پوستهاى آنانرا ذوب ميكند و براى آنان است آلت ضربهء آهنين ) .
على بن ابراهيم در تفسير خود در معناى آيهء فوق مى گويد : امام صادق ( ع ) فرمود : دو متخاصم در آيهء شريفه ما و بنى أميه هستيم ، ما گفتيم : صدق الله و رسوله ( خدا و پيامبرش راست مى گويند ) .
بنى أميه گفتند : كذب اللَّه و رسوله ( خدا و پيامبرش دروغ مى گويند ) [١] .
« ثعلبى در تفسير آيهء ( ثُمَّ إِنَّكُمْ يَوْمَ الْقِيامَةِ عِنْدَ رَبِّكُمْ تَخْتَصِمُونَ ) [٢] مى گويد : خلف بن خليفهء از ابو هاشم از ابو سعيد خدرى نقل ميكند كه : ما مى گفتيم : پروردگار ما يكى است و پيامبر ما يكى است و دين ما يكى است ، پس اين خصومت چيست وقتى كه جنگ صفين روى داد و با شمشيرها سخت بجان هم افتاديم ، گفتيم آرى ، اينست خصومت » [٣] اينست معناى عرضه داشتن امثال بر كتاب خداوندى . مطلب ديگر اين كه همهء ارزشها و عظمتها و ضد ارزشها و عظمتها مربوط به نيتها و حالات روانى انسانها است . اگر بنى أميه با ميليونها دسيسه و دغل بازى دم از خدا و پيامبر و كتاب خداوندى بزنند ، بر پايهء صدق و اخلاص استوار نيست ، كلامشان دروغ محض و دعاويشان افتراء ، اعمالشان ظاهرى فريبنده و باطنى پليد داشته و هيچ نيت پاكى به درون آنان خطور نمى كند . در بارهء نيت كه مسئله فوق العاده مهمى از ديدگاه اسلام است در مباحث خطبه‌هاى آينده بررسى مشروحى خواهيم داشت انشاء اللَّه .

[١] - مأخذ مزبور نقل از تفسير على بن ابراهيم .
[٢] - الحج آيه ١٩ .
[٣] - مأخذ مزبور ص ٢٢٩ نقل از تفسير ثعلبى .