مثالهاى زيباى قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٩ - ٧- تفسير آيه ١٨ «صُمٌ بُكْمٌ عُمْىٌ فَهُمْ لا يَرْجِعُونَ»

از مردم زنده را مرده؛ مثلًا در مورد شهداى در راه حق- كه به ظاهر مرده هستند- مى‌فرمايد: «وَ لا تَحْسَبَنَّ الَّذينَ قُتِلُوا فِى سَبيلِ اللّهِ امْواتاً بَلْ احْياءٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ يُرْزَقُون‌» اى پيامبر! هرگز گمان مبر كسانى كه در راه خدا كشته شدند، مردگانند! بلكه آنها زنده‌اند و نزد پروردگارشان روزى داده مى‌شوند. [١] شهدا از نظر قرآن زنده هستند؛ چون اثر يك انسان زنده را دارند باعث تقويت دين و اسلام مى‌شوند و ياد و خاطره آنها يادآور معروف‌ها و خوبى‌هاست.

و در جاى ديگر مى‌فرمايد: «انْ هُوَ الَّا ذِكْرٌ وَ قُرآنٌ مُبينٌ لِيُنْذِرَ مَنْ كانَ حَيّاً وَيَحِقَّ الْقَوْلُ عَلَى الْكَافِرينَ‌» اين (كتاب آسمانى) تنها ذكر و قرآن مبين است! تا افرادى را كه زنده‌اند، بيم دهد (و بر كافران اتمام حجّت شود) و فرمان عذاب بر آنان مسلّم گردد. [٢] انسانهاى زنده از نظر قرآن و طبق اين آيه شريفه دو دسته‌اند:

اوّل- مؤمنان، انسانهايى كه حيات قرآنى دارند و دوّم- افراد بى‌ايمان و انسانهاى مرده‌اى كه در بين زندگان راه مى‌روند؛ يعنى كسانى كه گوش شنوا ندارند از نظر قرآن مرده‌اند. [٣] نتيجه اين كه: شخص منافق اگر چه در ظاهر داراى زبان و گوش و چشم است؛ ولى چون اثر وجودى اين اعضا در او وجود ندارد از نظر قرآن چنين انسانى كر و لال محسوب مى‌شود. به همين جهت «هُمْ لا يَرجِعُون؛ از راه خطا بازنمى‌گردند» چون ابزار شناخت ندارد شما اگر يك انسان كر و كور و لال را در حال سقوط ببينيد، به هيچ وجهى نمى‌توانيد او را نجات دهيد؛ زيرا نه زبان دارد كه درخواست كمك كند، نه گوش دارد كه صداى هشدار شما را بشنود و نه چشم دارد كه علامت‌هاى هشدار دهنده را ببيند.

[١]- سوره آل عمران، آيه ١٦٩.

[٢]- سوره يس، آيات ٦٩ و ٧٠.

[٣]- براى توضيح بيشتر مى‌توانيد ر. ك. تفسير نمونه، جلد اوّل، صفحه ٤٤١ به بعد.