مثالهاى زيباى قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٥ - خطر منافقان از ديدگاه پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله

درباره هيچ دشمنى چنين تعبير قاطع، تند و شديد به كار برده نشده است. [١]

ج- خداوند در آيه ١٤٥ سوره نساء مى‌فرمايد: «انَّ المنافِقينَ فى الدَّرْكِ الاسْفَلِ مِنَ النّار وَ لَنْ تَجِدَ لَهُمْ نَصيراً» منافقان در پايين‌ترين مكان دوزخ قرار دارند و هرگز ياورى براى آنها نخواهى يافت. [بنابراين، از طرح دوستى با دشمنان خدا، كه نشانه نفاق است، بپرهيزيد].

عرب، براى پلّه‌هاى رو به بالا لفظ «دَرْج» يا «دَرَجه» به كار مى‌برد و براى پلّه‌هاى رو به پايين لفظ «دَرْك» يا «دَرَك». اين دو لفظ اخير در قرآن تنها يك بار به كار رفته است. [٢]

«دَرْك اسفل» قعر و پايين‌ترين مكان در جهنّم است و بديهى است كه شدّت عذاب در اعماق جهنّم بيشتر مى‌باشد. بنابراين، از اين آيه نتيجه گرفته مى‌شود كه خداوند رحمان، شديدترين عذاب را براى منافقان قائل مى‌شود و پر عذاب‌ترين مكانهاى جهنّم را به آنان اختصاص مى‌دهد. اينها، نشان دهنده حسّاسيّت موضوع نفاق و خطرآفرينى منافقان در همه دوران تاريخ، تا زمان حاضر است.

خطر منافقان از ديدگاه پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله‌

مرحوم حاج شيخ عبّاس قمى- رضوان اللّه تعالى عليه- در كتاب ارزشمند «سفينة البحار»، ذيل مادّه «نَفَق» حديث جالبى درباره خطر منافقان از پيامبر گرامى اسلام صلى الله عليه و آله نقل مى‌كند:

«قالَ رَسُول اللّه صلى الله عليه و آله: انّى لَااخافُ عَلى امَّتى مُؤمناً وَ لا مُشْرِكاً، امّا المُؤمِنُ‌

[١]- اين تعبير در آيه ٣٠ سوره توبه درباره يهوديان نيز به كار برده شده است؛ ولى قابل توجّه است كه يهودان نيز به نوعى از نفاق دچار بوده‌اند.

[٢]- «دَرْك» در همين آيه (١٤٥ سوره نساء) و «دَرَك» در سوره طه آيه ٧٧ در ضمن بيان عبور حضرت موسى عليه السلام و اسرائيليان از رود نيل و براى پلّه‌هاى مسيرى كه به كف رودخانه منتهى مى‌شده، استعمال شده است.