چهارم- بحث موضوعى‌ براى آنكه انديشه تخصص‌گرايى ژرفا بيابد و روشن گردد و راه پژوهشگران براى رسيدن به مطلوبشان هموار گردد و به منابع و مأخذ فراوان نياز پيدا نكنند، در اين نوشته تنها به حوادث مهم نبردهاى رسول خدا (ص) همت گماشتم. از اين رو، هر جنبه‌اى را به طور جداگانه و همه‌جانبه مورد بحث قرار دادم و شرايط حاكم بر آن و يا ناشى از آن جنبه را بيان كردم. براى مثال، موضوع شناسايى، اين مباحث را در بر مى‌گيرد: تعريف شناسايى، ماهيت، مأموريت، انواع شناسايى در غزوه‌ها و سريه‌ها، راهها و اسلوبهايى كه در هر بار و در هر جهت انتخاب گرديد.
اين شيوه بحث، همه موارد مربوط به شناسايى شامل وظيفه افراد يا گروه يا فرماندهى و اركان سپاه و مأموريتهاى آنان و نيز شرايط لازم براى مجريان اين مأموريت، چگونگى دست‌يابى به اخبار دشمن و راههاى مناسب براى اين كار، طريقه رساندن اخبار به فرماندهان و چگونگى استفاده فرمانده از آنها را روشن مى‌سازد.
نمونه ديگر مباحث موضوعى، شيوه‌هاى گوناگون رزمى است. مى‌دانيم كه جنگ گاه بر اساس يك اسلوب و گاه با دو يا سه اسلوب به انجام مى‌رسد، مانند تيراندازى در اسلوبهاى مختلف، شيوه آرايش نيروها مثل تعيين جايگاه نيزه‌داران و قرار گرفتن ساقه در پس سواره نظام و استقرار فرمانده در قلب سپاه و تعبيه مقر وى براى كنترل. ملاحظه مى‌شود كه شيوه بحث موضوعى هر مسئله كوچك و بزرگى در هر موضوعى را به طور گسترده مورد بحث قرار مى‌دهد تا ويژگيها و هدف آن را روشن سازد.
مباحث گوناگون ياد شده با اسلوبى دقيق با يكديگر مرتبطاند و براى آنكه نمايى دقيق و كامل از اين بحث ارائه شود و هيچ يك از مباحث آن ناگفته نماند، همه مسائل آن به هم پيوند خورده است.
پنجم- ايجاد روابط انسانى‌ رسول خدا (ص) رحمتى براى همه عالميان بود. او در بين مردم با هر رنگ و نژادى كه بودند، فرق نمى‌نهاد. همه آفريدگان را عائله خداوند مى‌دانست و به اصول زير دعوت مى‌فرمود: